Dla tysięcy rodzin to nie teoria, lecz codzienność – szczególnie zimą i przy chorobach przewlekłych. Sezon grypowy przyspiesza i wielu seniorów wymaga w tym czasie szczególnej opieki. Pracujące dzieci mogę wziąć zwolnienie lekarskie na ten cel. Jakie są zasady i ile pieniędzy dostaniemy na "L4 na rodzica" w 2026 roku?

L4 na chorego rodzica w 2026 roku – czym jest zasiłek opiekuńczy i czym różni się od chorobowego

Choć potocznie mówi się o „L4 na rodzica”, formalnie jest to zasiłek opiekuńczy wypłacany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Przysługuje on osobie ubezpieczonej, która musi osobiście sprawować opiekę nad chorym członkiem rodziny.

W porównaniu ze zwykłym zwolnieniem lekarskim różnica jest jedna i bardzo istotna: zasiłek opiekuńczy zawsze wynosi 80 proc. podstawy. Nie ma tu wyjątków na 100 proc., nawet przy ciężkiej chorobie.

Ile wynosi zasiłek opiekuńczy w 2026 roku? Stawka za jeden dzień opieki

Podstawa do wyliczenia zasiłku opiekuńczego jest taka sama jak przy zwykłym chorobowym. Oznacza to, że bierze się średnie wynagrodzenie z ostatnich 12 miesięcy, a w przypadku niskich zarobków działa tzw. minimalna podstawa.

W 2026 roku przy płacy minimalnej 4806 zł brutto:

  • minimalna podstawa po odliczeniu składek (13,71 proc.) to 4147,86 zł,
  • stawka dzienna przy 80 proc. podstawy wynosi 110,61 zł brutto, czyli około 97,30 zł netto ("na rękę")za jeden dzień

To właśnie ta kwota jest punktem odniesienia dla osób zarabiających najniższą krajową.

Ile pieniędzy za tydzień opieki nad chorym rodzicem w 2026 roku

Najczęściej opieka nad chorym rodzicem trwa kilka dni. Jak to wygląda w praktyce przy minimalnym wynagrodzeniu w 2026 roku?

  • 7 dni zasiłku opiekuńczego daje ok. 774 zł brutto, czyli około 681 zł netto ("na rękę").

Dla porównania: w 2025 roku było to ok. 751 zł brutto. Różnica to nieco ponad 20 zł za tydzień, a więc niewiele. Ile dostaniesz za tydzień na klasycznym zwolnieniu, gdy sam chorujesz? Piszemy o tym w poniższym artykule:

Dlaczego zasiłek opiekuńczy w 2026 roku nie zawsze rośnie od razu

Tu działa ten sam mechanizm, który dotyczy zwykłego L4. ZUS nie patrzy na aktualną pensję z dnia zwolnienia, tylko na średnią z ostatnich 12 miesięcy poprzedzających miesiąc opieki. Jeśli więc ktoś korzysta z zasiłku opiekuńczego na początku 2026 roku, w wyliczeniach wciąż pojawiają się miesiące z 2025 roku – często z niższym wynagrodzeniem. Podwyżka jest realna, ale u części osób widoczna dopiero po kilku miesiącach.

Ważne

Wyjątek dotyczy co do zasady pracowników na pełnym etacie, których średnia byłaby zbyt niska – wtedy obowiązuje minimalna podstawa liczona już według nowej płacy minimalnej.

Na kogo przysługuje zasiłek opiekuńczy w 2026 roku (lista)

Zwolnienie lekarskie na opiekę nad chorym członkiem rodziny przysługuje nie tylko na rodzica. Prawo do zasiłku opiekuńczego należy się m.in. na opiekę nad:

  • chorym rodzicem,
  • małżonkiem,
  • dzieckiem (również pełnoletnim),
  • innym chorym członkiem rodziny pozostającym we wspólnym gospodarstwie domowym.

Warunkiem jest brak innej osoby, która mogłaby zapewnić opiekę.

Ile dni zasiłku opiekuńczego w 2026 roku? Limity dla rodzica i dziecka

Limity w 2026 roku nie zmieniły się w porównaniu do ubiegłego i jest to:

  • 60 dni w roku – na opiekę nad dziećmi (w tym zdrowymi do 8 lat),
  • 14 dni w roku – na opiekę nad innym chorym członkiem rodziny, w tym rodzicem.

Limit jest wspólny dla wszystkich takich osób w danym roku kalendarzowym.

Kto płaci za zasiłek opiekuńczy w 2026 roku – ZUS czy pracodawca

W przeciwieństwie do zwykłego L4, zasiłek opiekuńczy od pierwszego dnia wypłaca ZUS. Pracodawca nie finansuje żadnej części tego świadczenia – jego rolą jest jedynie przekazanie dokumentów. Dla pracownika oznacza to jedno: pieniądze trafiają na konto bezpośrednio z ZUS.

Kto zyska na zasiłku opiekuńczym w 2026 roku, a kto nie odczuje zmian

Podwyżkę najbardziej odczują osoby:

  • zarabiające płacę minimalną,
  • które w 2026 roku dostały podwyżkę pensji,
  • korzystające z opieki przez kilka lub kilkanaście dni.

Nie zobaczą większej zmiany:

  • osoby z wyższymi pensjami, ale bez podwyżek w ostatnich 12 miesiącach,
  • pracownicy, którzy zmienili pracę na gorzej płatną,
  • osoby nieobjęte ubezpieczeniem chorobowym.

Zasiłek opiekuńczy 2026: umowa o pracę a zlecenie – kluczowe różnice

Na etacie ubezpieczenie chorobowe jest obowiązkowe, więc prawo do zasiłku opiekuńczego przysługuje automatycznie. Przy umowie zlecenia wszystko zależy od tego, czy była opłacana składka chorobowa i od jakiej podstawy. Dlatego w 2026 roku jeden zleceniobiorca dostanie kilkadziesiąt złotych dziennie, a inny – kilkaset.

Podstawa prawna zasiłku opiekuńczego w 2026 roku

  • Ustawa z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
  • Rozporządzenie Rady Ministrów z 11 września 2025 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2026 r.