W środę, 12 sierpnia 2026 roku, mieszkańców Polski oraz turystów w całej Europie czeka wyjątkowa kumulacja zjawisk astronomicznych: częściowe zaćmienie Słońca oraz szczyt aktywności Perseidów. Spektakl rozpocznie się tuż przed zachodem Słońca i potrwa do późnych godzin nocnych, a do jego obserwacji w kraju nie jest wymagany żaden specjalistyczny sprzęt z wyjątkiem atestowanych filtrów słonecznych.
Częściowe zaćmienie Słońca w Polsce. Kiedy i gdzie oglądać?
Pierwsza część astronomicznego maratonu rozpocznie się w godzinach wieczornych. W Polsce tarcza słoneczna zostanie przysłonięta przez Księżyc w przeważającej części.
- Początek zjawiska: między godz. 19:10 a 19:20 (w zależności od lokalizacji).
- Najlepsze warunki: Dolina Kłodzka (faza maksymalna do 88%) oraz Mazury (do 85%).
- Najtrudniejsze warunki: Bieszczady, gdzie z powodu wczesnego zachodu Słońca widoczne będzie zaledwie 42%.
W większości regionów kraju (szczególnie na wschód od linii Olsztyn–Łódź–Opole) faza maksymalna przypadnie już po zachodzie Słońca lub w jego trakcie, dlatego kluczowe jest wybranie miejsca z odsłoniętym zachodnim horyzontem.
Harmonogram dla wybranych miast
Zgodnie z danymi Polskiego Towarzystwa Astronomicznego (PTA), przebieg zjawiska w poszczególnych ośrodkach miejskich prezentuje się następująco:
Miasto | Początek | Faza maksymalna / Zachód | Faza maksymalna |
Gdańsk | 19:11 | 20:05 | 85,5% |
Szczecin | 19:14 | 20:08 | 86,7% |
Poznań | 19:15 | 20:10 | 86,7% |
Warszawa | 19:15 | 20:07 | 86,1% |
Łódź | 19:16 | 20:08 | 86,6% |
Wrocław | 19:17 | 20:12 | 87,4% |
Kraków | 19:18 | 20:04 (moment zachodu) | 71,1% |
Białystok | 19:13 | 20:01 (moment zachodu) | 79,2% |
Uwaga! Na całkowite zaćmienie Słońca widoczne z terenu Polski trzeba poczekać do 2135 roku.
Zasady bezpiecznej obserwacji tarczy Słońca
Patrzenie bezpośrednio na Słońce bez odpowiedniego zabezpieczenia grozi trwałym uszkodzeniem lub utratą wzroku. Zwykłe okulary przeciwsłoneczne nie zapewniają wystarczającej ochrony.
- Dedykowane okulary z filtrem: najprostszy i najtańszy sposób, dostępny w sklepach ze sprzętem optycznym i astronomicznym.
- Metoda projekcji: bezpieczne rzutowanie obrazu z teleskopu na płaską powierzchnię (np. białą kartkę papieru).
- Bezpośrednia obserwacja przez optykę: surowo zabroniona bez profesjonalnych, obiektywowych filtrów słonecznych.
Paraliż komunikacyjny i zagrożenia w strefie zaćmienia całkowitego
Podczas gdy w Polsce widoczne będzie zaćmienie częściowe, pas zaćmienia całkowitego przejdzie przez Islandię oraz północno-wschodnią Hiszpanię (w tym Majorkę). Zjawisko to generuje poważne wyzwania logistyczne dla lokalnych służb.
Na Majorce dodatkowym utrudnieniem jest niskie położenie Słońca nad horyzontem, co w połączeniu z ukształtowaniem terenu ograniczy widoczność. Z kolei w Hiszpanii kontynentalnej czynnikiem ryzyka pozostają pożary lasów, których dym może lokalnie przesłonić widok.
Noc Perseidów. Czeka nas wyjątkowo ciemne niebo
Bezpośrednio po zachodzie Słońca rozpocznie się maksimum roju Perseidów spalających się w ziemskiej atmosferze po rozpadzie komety macierzystej.
- Liczba zjawisk: w ciągu godziny będzie można dostrzec nawet do 100 "spadających gwiazd".
- Brak naturalnego "zanieczyszczenia światłem": dzięki temu, że Księżyc znajduje się w nowiu, jego blask nie będzie rozjaśniał nieba, co stwarza idealne warunki do obserwacji.
- Brak wymogów sprzętowych: meteory najlepiej obserwować gołym okiem, wybierając miejsca oddalone od miejskich latarni.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu