Tam, gdzie liderzy projektują przyszłość

Gala BrandMe CEO zyskała prestiżowy status w kalendarzu polskiego biznesu jako jedno z nielicznych wydarzeń, gromadzących przedsiębiorców, ministrów i prezesów firm w jednym miejscu. Wydarzenie to stanowi unikalną platformę bezpośredniego dialogu między administracją a sektorami gospodarki.

Architekci Przewagi

Tegoroczna edycja, zorganizowana 16 września w warszawskiej restauracji Belvedere pod hasłem „Architekci Przewagi. Kto wygra następną dekadę?”, zgromadziła ponad 300 gości i była okazją do rozmów o gospodarce, przyszłości Polski i przewagach, które zdecydują o kolejnych latach. Wyróżnikiem wydarzenia jest formuła: zamiast osobnych paneli branżowych – jeden stół dla biznesu, nauki, technologii i administracji, przy którym rozmowa płynnie przechodzi od sztucznej inteligencji i cen energii do zdrowia. Ponad podziałami.

– Liderzy uczą się najwięcej od innych liderów. Dlatego nie budujemy agendy wokół prezentacji, tylko wokół pytań, na które sami szukamy dziś odpowiedzi –mówiła Beata Mońka, CEO Art of Networking i inicjatorka BrandMe CEO.

Przy stole usiedli m.in. wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski, minister aktywów państwowych Wojciech Balczun, wiceministra obrony narodowej Magdalena Sobkowiak-Czarnecka, prezesi PKO BP, WB Electronics i Grupy DORACO, IPOPEMA Securities, PZU, Grupy Mokate oraz I wiceprezes BGK. Rozmowa szybko zeszła na eksport, zbrojenia, ceny energii i pytanie, czy prawo nadąża za sztuczną inteligencją.

Rok wdrażania, definicje na papierze

Minister Balczun przedstawił bilans pierwszego roku programu „local content”: definicję krajowości, metodologię jej liczenia, kodeks dobrych praktyk, pełnomocników i wskaźniki KPI dla zarządów spółek Skarbu Państwa. Podkreślał przy tym, że rząd świadomie unika twardego, ustawowego zapisu.

– Nie można zapisać idei local content w formie ustawowej, nakazowej. To są dobre praktyki, to jest zwyczaj, to jest zmiana mentalna – mówił.

To właśnie miękka forma programu budzi najwięcej wątpliwości praktyków. Angelika Cieślowska, prezes zarządu Grupy DORACO, mówiła wprost, że nie widziała dotąd zapisów, które faktycznie otwierałyby zamówienia publiczne –finansowane czy to z KPO, czy z mechanizmu SAFE – dla krajowych wykonawców. Jej postulat nie dotyczył jednak zmiany prawa.

– Nie zmieniajmy prawa, ono jest, wystarczy je odpowiednio stosować i premiować czy dawać KPI tym, którzy podejmują decyzje. Jeżeli będą rozliczani z tego, ile polskich firm zostało zaproszonych i miało szansę zrealizować zamówienie, to jest najlepsze narzędzie – zaznaczyła.

W obronności granice tego podejścia są węższe. Wiceministra Sobkowiak-Czarnecka tłumaczyła, że ustawowy próg procentowy w zamówieniach zbrojeniowych po prostu się nie da zapisać, bo nadrzędną funkcją takich decyzji pozostaje bezpieczeństwo państwa, a nie wspieranie krajowego przemysłu.

– Nie mogę wiązać generałowi rąk – powiedziała, wskazując zamiast tego na kryteria wyboru partnera, w których liczy się nie tylko cena i jakość, ale i udział polskich poddostawców. Jej podsumowanie pierwszego roku funkcjonowania mechanizmu SAFE było krótkie: Polska przestaje być wyłącznie klientem, zaczyna być partnerem, a w części kontraktów – eksporterem.

Piotr Wojciechowski, prezes WB Electronics, opisał mechanikę tej zmiany z perspektywy firmy: kontrola nad własnymi technologiami daje możliwość oferowania partnerom lokalizacji produkcji – użycia ich komponentów albo modyfikacji wyrobu pod lokalne wymagania.

Gwarancje bankowe jako wąskie gardło

Ekonomiczny argument za programem przedstawił Szymon Midera, prezes PKO Banku Polskiego: zwiększenie udziału local content o 10 punktów procentowych w sektorze publicznym mogłoby dać ponad punkt procentowy dodatkowego wzrostu PKB. Wskazał też na barierę, która nie ma nic wspólnego z samą ideą krajowej treści – system gwarancji bankowych.

Przy niemal każdym kontrakcie zgodnym z prawem zamówień publicznych inwestor wymaga gwarancji pełnego wykonania. Generalny wykonawca kaskaduje ją na podwykonawców, co – jak mówił Szymon Midera – tworzy pętlę gwarancyjną wysysającą zdolność kredytową z całego łańcucha wartości. Rozwiązaniem, jego zdaniem, jest rachunek powierniczy – narzędzie już wprowadzone ustawowo i sprawdzone w praktyce, tylko rzadziej używane niż mogłoby być.

Prof. Marta Postuła, I wiceprezes BGK, mówiła o nowych gwarancjach dla sektora obronnego i technologii podwójnego zastosowania, opisując rozmowy z instytucjami międzynarodowymi: – Instytucje międzynarodowe przychodzą i mówią: mamy kontrakt. A my mówimy: tak, będziemy go finansować. Ale gdzie jest local content, Polish content? – opowiadała.

Deepfake: prawo nie nadąża

Innym, niemniej frapującym zagadnieniem, omawianym podczas IX edycji BrandMe CEO było ryzyko związane ze sztuczną inteligencją. Nie w kontekście produktywności, lecz nadużyć wizerunkowych. Dr Irena Eris opisała trzy przypadki wykorzystania jej wizerunku w fałszywych materiałach.

– Za każdym razem szłam na policję, za każdym razem strona została zablokowana i nic więcej się nie działo – relacjonowała, opisując lukę między szybkością reakcji platform a realnym ściganiem sprawców.

Małgorzata Rozenek-Majdan zwróciła uwagę, że problem wykracza daleko poza osoby publiczne: ofiarami oszustw z wykorzystaniem wizerunku padają przede wszystkim osoby wykluczone cyfrowo. Tomasz Misiak, założyciel Mizyak Investment Fund, ujął to bardziej kategorycznie: bez odpowiednich regulacji trudno będzie wygrać z technologią, która w tym konkretnym zakresie jest już dziś sprawniejsza od człowieka – jego zdaniem, jedynym realnym narzędziem obrony przed AI pozostaje inna AI.

Wicepremier Gawkowski, odpowiedzialny za cyfryzację, zapowiedział zaostrzenie regulacji wobec platform, używając obrazowego porównania: – Platformom cyfrowym trzeba założyć chomąto i lejce, bo jak te konie uciekną, to nikt ich nie dogoni - zaznaczył.

Ostrzegł też przed przedwczesnym świętowaniem sukcesów reform: potraktowanie obecnego etapu jako przystanku daje dobrą przyszłość, jako wykrzyknika – krótką radość, a jako kropki – realny problem.

Rynek pracy dostarczył twarde dane. Przemysław Gacek, CEO Grupy Pracuj, mówił o spadku liczby ofert dla młodych pracowników do dwudziestu kilku procent rok do roku. Przemysław Paprotny, CEO PwC Polska, przywołał szacunki Banku Światowego mówiące o zagrożeniu dla ok. 350 tys. etatów w Polsce – z zastrzeżeniem, że nie oznacza to utraty pracy jako takiej, lecz konieczność przekwalifikowania, które w Polsce wciąż bywa trudne do zorganizowania.

Warunek, nie dodatek

Wątek energetyczny wprowadził Michał Sołowow, który przekonywał do rozwoju rozproszonej energetyki jądrowej, zastrzegając wyraźnie, że nie oczekuje wsparcia budżetowego dla takich projektów – a jedynie normalnego systemu kontraktów różnicowych (CFD), w którym państwo wspiera rozwój mocy wytwórczych bez bezpośrednich dotacji.

– Energia to jest pieniądz przyszłości. Jeżeli nie dostarczymy racjonalnie wycenionej energii w wymaganym minimum dla wszystkich, to po prostu nie będziemy mieli szansy – mówił.

Nie zabrakło też akcentów, które podczas takich wydarzeń łatwo pominąć: kondycji samych decydentów. Krisztián Szabolcs Toka, dyrektor generalny Amgen w Polsce, przypomniał, że w Polsce dochodzi do ok. 220 zawałów serca dziennie.

– Najważniejsza jest kontrola „złego” cholesterolu (LDL). Latami możecie nie mieć żadnych objawów, aż do wystąpienia zawału serca – mówił, apelując, by ryzykiem zdrowotnym zarządzać z tą samą dyscypliną co biznesowym.

Jego apel – by zarządzać zdrowiem z taką samą dyscypliną jak biznesem – rozwinęła dyskusja z udziałem prof. Agnieszki Pawlak (Pawlak Clinic), Adama Górala (Asseco Poland) i Jerzego Staraka (Polpharma).

Wrześniowa gala była kulminacją całorocznej działalności BrandMe CEO – platformy dialogu, która łączy liderów biznesu, administracji, nauki, technologii, kultury i sztuki, a jej kierunki wyznaczają Kapituła i Rada Programowa. Jubileuszowa, dziesiąta edycja odbędzie się 28 września 2027 r. – wtedy okaże się, czy dobre praktyki wystarczą tam, gdzie stawką są miliardy złotych z zamówień publicznych.