Kiedy można ograniczyć prawo własności cudzego gruntu

Z wydobywaniem kopalin przez przedsiębiorców działających na podstawie koncesji wydanej przez właściwy organ samorządowy wiąże się kwestia stosunków sąsiedzkich. Ustawa – Prawo geologiczne i górnicze gwarantuje przedsiębiorcom dość szerokie uprawnienia, jeśli chodzi o możliwość ograniczenia praw do cudzych gruntów. Jeżeli taka nieruchomość lub jej część jest niezbędna do wykonywania działalności związanej z wydobywaniem czy poszukiwaniem złóż, przedsiębiorcy służy roszczenie o ograniczenie prawa własności nieruchomości lub jej części. Musi się to odbywać za stosownym wynagrodzeniem, które w pierwszej kolejności powinno być ustalone w drodze porozumienia, a jeżeli to nie jest możliwe – dopiero na drodze sądowej. Jeżeli natomiast na skutek ograniczenia tego prawa nieruchomość lub jej część nie nadaje się do wykorzystania na dotychczasowe cele, podlega ona na wniosek właściciela wykupowi. Ograniczenie prawa własności może nastąpić na czas oznaczony.

Przedsiębiorcy eksploatującemu złoża może często zależeć na wykupie cudzych gruntów i to za jak najbardziej korzystną dla siebie cenę. Należy jednak pamiętać, że w pierwszej kolejności służy mu roszczenie o ograniczenie prawa własności za wynagrodzeniem. Dopiero jeżeli na skutek takich działań nieruchomość lub jej część nie nadaje się do wykorzystania na dotychczasowe cele, podlega na wniosek właściciela wykupowi.