Objęcie opłatą reprograficzną smartfonów, tabletów i innych nowoczesnych urządzeń RTV pozostaje w planach resortu kultury także pod nowym kierownictwem. Branża cyfrowa apeluje o rezygnację z tego pomysłu.
- Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego pracuje nad nowelizacją rozporządzenia w sprawie opłat reprograficznych bez zmian – zapewnia rzecznik prasowy resortu Piotr Jędrzejowski. Przygotowany przez ministrę Hannę Wróblewską projekt zmiany tego rozporządzenia (tj. Dz.U. z 2003 r. poz. 991, z 2008 r. poz. 1599 oraz z 2011 r. poz. 616) MKiDN opublikowało 23 lipca, a więc tego samego dnia, gdy nominację na szefową resortu otrzymała Marta Cienkowska, dotychczasowa wiceministra.
Ile wyniesie opłata reprograficzna od smartfonów?
Zgodnie z załączoną do projektu tabelą smartfony, tablety, komputery, telewizory i dekodery zostaną objęte 1-proc. opłatą (od ceny sprzedaży). Zapłacą producenci i importerzy sprzętu RTV. Pieniądze zbiorą od nich wymienione w rozporządzeniu organizacje zbiorowego zarządzania (OZZ), a potem rozdzielą je pomiędzy uprawnionych twórców, producentów i wykonawców.
Opłata reprograficzna (opłata od czystych nośników) ma zapewnić twórcom godziwą rekompensatę za korzystanie z ich utworów w ramach dozwolonego użytku osobistego. Do stworzenia takiego mechanizmu zobowiązała państwa Unii Europejskiej dyrektywa 2001/29 o harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym (InfoSoc).
Dlaczego ministerstwo chce objąć nowoczesny sprzęt opłatą reprograficzną?
- Wpływy z opłat reprograficznych w Polsce są najniższe w Europie. Jesteśmy też jednym z niewielu krajów europejskich, który do tej pory nie zaktualizował listy tzw. „czystych nośników”. Nowelizacja rozporządzenia pozwoli istotnie zwiększyć te wpływy, a tym samym zagwarantować zgodność krajowych regulacji z dyrektywą – argumentuje Piotr Jędrzejowski.
Zasad pobierania opłaty reprograficznej nie aktualizowano od kilkunastu lat, więc obciąża głównie sprzęt, który wyszedł z użycia (np. kasety VHS) i przychody z tego tytułu są małe (w ub.r. było to 35,8 mln zł). Planowana zmiana zwiększy je do ok. 150–200 mln zł rocznie (opłaty mają obowiązywać od 1 stycznia 2026 r.).
- Wyniki badań zrealizowanych w 2024 r. na zlecenie Narodowego Centrum Kultury potwierdzają, że Polki i Polacy korzystają dzisiaj z kultury poprzez media elektroniczne i online z pominięciem instytucji kultury – podkreśla rzecznik MKiDN. Wskazuje, że wyłącznie elektronicznie (za pośrednictwem m.in. komputera, telefonu, tabletu, telewizora, sprzętu audio lub czytnika) uczestniczy w kulturze 76 proc. polskiego społeczeństwa (w tygodniu), a nawet 79 proc. (w weekendy). Przy czym dla osób w wieku 18-24 lat ten udział wynosi odpowiednio 93 proc. i 95 proc.
Opłata reprograficzna. Co na to producenci i importerzy sprzętu RTV?
Rząd PiS z próby nałożenia opłaty na smartfony wycofał się po krytyce ze strony branży elektronicznej, która twierdziła, że może to skutkować podwyżkami cen dla konsumentów. Teraz organizacje branżowe też wskazują na nieuniknione podwyżki i apelują do ministerstwa o rezygnację z planów rozszerzenia opłaty. Ich zdaniem będzie to „jednoznacznie szkodliwe dla polskich konsumentów i krajowych przedsiębiorstw”, obarczonych kolejną opłatą, która nie dotknie np. chińskich platform sprzedażowych, przez co będą one mogły zaoferować tańszy produkt.
List do nowej minister kultury podpisało dziewięć organizacji: Związek Cyfrowa Polska, Krajowa Izba Gospodarki Elektroniki i Telekomunikacji (KIGEiT), Związek Pracodawców Technologii Cyfrowych Lewiatan, Polska Izba Informatyki i Telekomunikacji (PIIT), Polska Izba Komunikacji Elektronicznej (PIKE), Polska Izba Radiodyfuzji Cyfrowej, Amerykańska Izba Handlowa w Polsce, Polskie Towarzystwo Informatyczne oraz Związek Przedsiębiorców i Pracodawców.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu