Czy można zrzec się własności nieruchomości

Od 11 października 2008 r. obowiązuje nowelizacja z 23 lipca 2008 r. kodeksu cywilnego oraz prawa o notariacie. Geneza nowelizacji sięga wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 15 marca 2005 r., który orzekł o niezgodności z konstytucją art. 179 k.c. dotyczącego instytucji zrzeczenia się prawa własności nieruchomości. Analizując charakter prawny zrzeczenia się nieruchomości i jego skutki w postaci nabycia praw i zobowiązań przez gminę, TK wykazał, że art. 179 k.c. odbiegał od reguł, na których opierają się konstrukcje cywilistyczne. Na jego podstawie dowolny podmiot, dokonując w pełni swobodnej, jednostronnej czynności prawnej, oderwanej od przyczyn gospodarczych, mógł doprowadzić do nabycia przez gminę, nawet wbrew jej woli, własności nieruchomości. Potencjalnie mogło to prowadzić do przerzucenia na właściciela publicznego ciężaru finansowego związanego z nieruchomością, w tym zarówno odpowiedzialności za obciążenia nieruchomości, jak i koszty zabezpieczenia zdewastowanej nieruchomości.