Sumę gwarancyjną można dostosować do limitu

Maciej M. w 1991 roku uległ poważnemu wypadkowi samochodowemu i jest trwale przykuty do wózka. PZU, który odpowiada za sprawcę, wypłaca mu rentę w wysokości 4,7 tys. zł miesięcznie. Jednak w 2004 roku wyczerpała się suma gwarancyjna, która wynosiła wtedy 720 tys. zł. W tej sytuacji PZU wystąpił do sądu o uchylenie obowiązku płacenia renty (sprawa zawieszona). W odpowiedzi Maciej M. wystąpił przeciwko PZU o ustalenie, że górną granicą odpowiedzialności ubezpieczyciela w związku z zasadzoną rentą jest każdorazowo suma gwarancyjna, określona w aktualnie obowiązujących przepisach o OC posiadaczy pojazdów mechanicznych. Nie ma przy tym możliwości egzekwowania renty od sprawcy. Suma gwarancyjna wynosiła wówczas 1,5 mln euro, obecnie wynosi 5 mln euro.

Sąd I instancji oddalił powództwo. Stwierdził, że art. 357¹ kodeksu cywilnego, na który powołuje się powód, nie ma zastosowania do umowy ubezpieczenia. Przepis ten mówi m.in., że jeżeli z powodu nadzwyczajnej zmiany stosunków spełnienie świadczenia groziłoby jednej ze stron nadmierną stratą, sąd może, po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, oznaczyć sposób wykonania zobowiązania. W trakcie rozpatrywania apelacji Macieja M. sąd II instancji zwrócił się do Sądu Najwyższego z pytaniem prawnym. Chodziło o to, czy jest możliwość podniesienia renty. Inaczej mówiąc, czy w oparciu o art. 357¹ k.c. można na nowo ukształtować stosunek między zakładem ubezpieczeń a ofiarą wypadku.