Stępień: Prawo postawiło kropkę nad i

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie legalności, a raczej nielegalności stanu wojennego nie zaskoczył chyba nikogo, a już na pewno nie mógł zaskoczyć prawnika. Zakaz retroakcji (lex retro non agit – prawo nie działa wstecz) jest bowiem wpisany w tradycję europejską, w szczególności w przestrzeń prawa karnego i daninowego. Przyjmuje się, że system prawa polskiego zna go od czasu wydania przez króla Kazimierza Wielkiego statutów wiślicko-piotrkowskich. Każdy student prawa najpóźniej na drugim roku już wie, że prawem materialnym dla orzekania jest ustawa obowiązująca w dacie popełnienia przestępstwa, a nie w dniu orzekania o nim, chyba że późniejsza ustawa jest dla sprawcy względniejsza. Od czasów konstytucji Nihil novi (1505) już także wiemy, że prawo wiąże od momentu właściwego ogłoszenia.