gospodarka

Sejmowe oraz medialne (DGP z 5 marca 2015 r.) wystąpienia wiceministra środowiska, głównego geologa kraju Mariusza Oriona Jędryska skłoniły mnie do podjęcia dyskusji na temat niektórych tez szerzonych przez mojego następcę.

Polscy sprzedawcy mogą teraz oferować swoje towary we wszystkich pięciu europejskich sklepach tej firmy – brytyjskim, francuskim, włoskim, hiszpańskim i niemieckim. Towar mogą dostarczyć do jednego z 29 centrów dystrybucyjnych giganta. Wysyłką do klienta zajmują się już zatrudnieni w nich pracownicy Amazona.

Aż 37 tys. urządzeń podlegających kontroli Transportowego Dozoru Technicznego nie miało ważnych badań technicznych ani decyzji zezwalających na eksploatację – wynika z raportu Najwyższej Izby Kontroli z wykonywania zadań przez TDT. Były to zarówno osobowe i towarowe koleje linowe oraz wyciągi narciarskie, urządzenia zainstalowane na terenach kolejowych i w kolejowych pojazdach szynowych, wszelkiego rodzaju cysterny (kolejowe, drogowe czy wykorzystywane w żegludze śródlądowej), jak i urządzenia techniczne zainstalowane na terenach portowych czy statkach morskich i śródlądowych.

Zaczęło się to około 750 lat przed naszą erą, kiedy młody bóg Dionizos odkrył, że sok z winogron posiada pewne cenne właściwości. Spodobało mu się to i rozpoczął wędrówkę po antycznym świecie, gdzie upowszechniał nową wiedzę i nowe kulturowe wzorce. Pochodził z Tracji lub Frygii (Azja Mniejsza), a swoją podróż zaczął od Egiptu. Ale uprawa winorośli się tam nie przyjęła. Później była równie nieudana wyprawa do Libii. Wyruszył więc na wschód, do Indii. Tam winorośl się przyjęła, ale wino nie. Na koniec udał się do Grecji i tam osiągnął materialny i kulturowy sukces.

Zachwycać się uberyzacją gospodarki to jak świętować własną śmierć. Przedsiębiorcę wymiecie z rynku firma z minimalnymi kosztami, pracownik bez umowy skończy z nosem wlepionym w smartfon, oczekując jakiegokolwiek, choćby najmniejszego, zlecenia. Co gorsza, uberyzacja to naturalna konsekwencja zglobalizowanego wolnego rynku. Może więc trzeba spojrzeć na ten problem inaczej: czy musimy się do tych zasad dostosować, czy je zanegować i zmienić? Innymi słowy: system jest dla ludzi czy ludzie dla systemu?

Poprosiłem moich studentów o posłuchanie/obejrzenie dowolnej prezentacji wideo związanej z zagadnieniami ekonomii lub psychologii ekonomicznej oraz napisanie jej streszczenia. Bardzo mnie ciekawiło, co wybiorą, bo przecież ci młodzi ludzie należą do pokolenia, które w 2050 r. będzie zajmowało kluczowe stanowiska kierownicze. Dlatego starałem się im ani nie podpowiadać, ani niczego im nie sugerować (choć każdy nauczyciel akademicki przyzna, że bezwzględny obiektywizm jest równie możliwy co istnienie jednorożców i rusałek).

- Musimy zacząć handlować sami ze sobą, wzajemnie się wspierać i grać do jednej bramki. Tak robią wszystkie dobrze rozwijające się kraje - uważa Marcin Chludziński, prezes zarządu Agencji Rozwoju Przemysłu.

O tym, dlaczego nasi przedsiębiorcy nie chcą być mistrzami świata, tylko wystarcza im krajowe podwórko. I skąd u nich mentalność rentierów.

Jest jedno pytanie, które tu, nad Wisłą, od lat zajmuje nas wszystkich: dlaczego, mimo Chopina, powstańczej odwagi, Solidarności, papieża, piękna kurpiowskich wycinanek i dostępu do morza, Polska wciąż uporczywie nie jest Wielka? Teorii na temat tego, co hamuje nas w drodze do Wielkości, jest wiele; żadna na tyle mocna, by zakończyć sprawę. Jedni winią historię, inni geografię; jedni polską duszę, drudzy wrogów. Możemy się różnym teoriom przyglądać i drążyć ich prawdziwość – ale ciekawie też spojrzeć na tę dyskusję z lotu ptaka.O tym, co nam przeszkadza w byciu Wspaniałymi i jak odpowiedź na to pytanie określa, kim jesteśmy.

Przez 45 lat wpajano nam, że badylarz to zło. Kradnie, oszukuje i manipuluje. Jest wrzodem na zdrowym ciele socjalistycznej gospodarki. W końcu centralne planowanie i regulowane ceny zastąpił rynek (ze wszystkimi swoimi wadami). Ekonomii tak racjonalnej jak członek z ramienia już nie ma, ale negatywny wizerunek przedsiębiorcy ciągle żyje swoim życiem. Zakorzenione bardzo silnie i głęboko negatywne emocje w stosunku do wszystkich, którym coś się udało, są bardzo polskie, niepodważalne. Dodatkowo niezwykle wygodnie jest nam od lat uzasadniać swoje rozgoryczenie, frustrację i negatywne oceny w stosunku do ludzi i sytuacji właśnie skutkami ubocznymi długoletniej terapii nienawiści do wszystkiego, co choć trochę łączyło się z wolnym rynkiem. Z zasady było mniej lub bardziej podejrzane – to fakt. Nie chcemy jednak zauważać, że jesteśmy już niemal 30 lat po komunizmie, więc zasłanianie się jego skutkami przestaje być wiarygodne. Ale jest i druga strona medalu.