Paliwa i prąd rozkręcą inflację. Ale mogą też pomóc kopalniom

Istotne znaczenie dla inflacji mają ceny energii elektrycznej i ropy naftowej. W koszyku dóbr, na podstawie którego Główny Urząd Statystyczny wylicza wskaźnik cen dla konsumentów, energia elektryczna ma 4-proc. udział, ale gdyby dodać także inne nośniki energii (np. gaz, węgiel), które również drożeją w Europie, to waga tej kategorii rośnie do 12 proc. Znaczenie dla inflacji cen transportu, dyktowanych notowaniami ropy naftowej, przekracza 9 proc. Ale energia i ropa mają pośredni wpływ na ceny praktycznie wszystkich towarów i usług w gospodarce.

Zobacz także

Pożegnanie z deflacją: Koniec spadku cen - czas szykować się na inflację

Zapisz na później

Ropa naftowa na poziom inflacji już zaczyna oddziaływać. Na początku roku cena gatunku brent spadła do 29 dol., najniższego poziomu od 12 lat, ale już w lipcu wspięła się do poziomu 50 dol. Z punktu widzenia wskaźników inflacji nie są ważne dzienne czy tygodniowe wahania cen, lecz zmiany roczne. Na dnie bessy ropa była tańsza niż 12 miesięcy wcześniej o 30–40 proc., obecnie kosztuje niemal tyle samo, co w listopadzie zeszłego roku. Efekt? We wrześniu inflacja w strefie euro sięgnęła 0,4 proc., najwyższego poziomu od dwóch lat. Przy założeniu, że cena ropy naftowej utrzyma się na obecnym poziomie do stycznia przyszłego roku – co jest założeniem realistycznym, bo dotkliwa bessa, która rozegrała się na tym rynku w 2015 r., wyeliminowała z niego część producentów, a popyt stopniowo rośnie – roczna zmiana ceny surowca sięgnie 50 proc. To z dużym prawdopodobieństwem doprowadzi do zwyżki inflacji. Ten sam efekt będziemy mogli zaobserwować także na polskim rynku – z danych Eurostatu wynika, że litr benzyny 95 na polskim rynku podrożał od marcowego dołka o 17 proc., a roczna zmiana cen, jeszcze niedawno ujemna, oscyluje wokół zera.