Adwokat z urzędu nie tylko dla najuboższych

O przyznanie w sprawie cywilnej pełnomocnika z urzędu może się ubiegać osoba zwolniona przez sąd od kosztów sądowych w całości lub części. Uprawnienie takie przysługuje jednak także stronie, która takiego zwolnienia nie otrzymała. W takim przypadku muszą być jednak spełnione dodatkowe warunki określone przepisami prawa. Osoba fizyczna, która nie została zwolniona przez sąd od kosztów sądowych, może się domagać ustanowienia pełnomocnika, jeżeli złoży w tym celu specjalne oświadczenie. Z jego treści powinno wynikać, że ubiegający się o pomoc nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Złą sytuację finansową musi także wykazać osoba prawna, która chce skorzystać z pomocy prawnika z urzędu. Jeżeli nie jest ona zwolniona od uiszczenia kosztów sądowych, może się domagać ustanowienia adwokata lub radcy prawnego tylko wówczas, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na opłacenie adwokata lub radcy prawnego.

Oświadczenie majątkowe

Wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego należy zgłosić wraz z ubieganiem się o zwolnienie od kosztów sądowych. Strona może go także złożyć osobno, na piśmie lub ustnie do protokołu. Wniosek należy skierować do sądu, w którym sprawa ma być wszczęta lub już się toczy. Jeżeli o przyznanie pełnomocnika ubiega się osoba, która nie ma miejsca zamieszkania w siedzibie tego sądu, może ona złożyć wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sądzie rejonowym dla niej właściwym, który następnie dokona przekazania. W celu uzyskania pomocy z urzędu osoba fizyczna musi ponadto dołączyć do wniosku oświadczenie obejmujące szczegółowe dane o swoim stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania. Jest ono sporządzane według ustalonego wzoru. Co więcej, sąd może odebrać od strony specjalne przyrzeczenie o jego prawdziwości i rzetelności.