Aleksandra Rybak

Niewiele osób jest świadomych, że za niedotrzymywanie przez przedsiębiorstwo energetyczne (a konkretnie – operatora systemu dystrybucyjnego) ściśle określonych w przepisach prawa parametrów jakościowych energii elektrycznej (które może objawiać się np. migotaniem oświetlenia w domu), jak również za przerwy w dostawie energii elektrycznej ponad dopuszczalny czas trwania określony w przepisach – z mocy prawa, odbiorcom energii elektrycznej przysługuje bonifikata od rachunków za prąd.

Wiosna w pełni, a tym samym – wiele osób prowadzi rozmaite prace w przydomowych ogródkach. Tych jednak nie wykona się bez niezbędnych narzędzi ogrodowych (często niemałych gabarytów, jak choćby – kosiarka). Narzędzia te, jak i rowery, zapasowe opony do samochodu i wiele innych rzeczy, których (z oczywistych przyczyn) nie chce się trzymać w domu – trzeba gdzieś przechowywać, a najlepszym miejscem do tego jest – szopa ogrodowa (domek narzędziowy). Posadowienie takiej szopy, choć technicznie nieskomplikowane i łatwe do wykonania w kilka godzin, nawet dla „amatorów” – jeżeli zostanie dokonane niezgodnie z zawiłymi i pełnymi pułapek przepisami prawa budowlanego i bez wymaganych zgód administracyjnych – może jednak właściciela nieruchomości słono kosztować.

Od maja 2025 r. w Sejmie trwają prace nad poselskim projektem ustawy o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego oraz ustawy o finansowym wsparciu niektórych przedsięwzięć mieszkaniowych, który ma zlikwidować problem „wyprzedaży” mieszkań komunalnych należących do zasobów gmin. Proponowanym rozwiązaniem jest likwidacja uprawnienia rad gmin do stosowania bonifikat przy sprzedaży lokali mieszkalnych, co ma zmusić samorząd do wyceniania mienia po wartości rynkowej lub pozostawienia go w zasobie mieszkaniowym. Jako, że gminy nierzadko udzielały bonifikat sięgających nawet 80, 90 czy 98% wartości nieruchomości – dla wielu rodzin o niższych dochodach, wprowadzenie takiej zmiany, może oznaczać brak możliwości wykupu na własność wynajmowanego mieszkania. Do projektu zgłoszono jednak poprawki.

W dniu 26 marca 2026 r., w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów, został opublikowany projekt ustawy o zmianie ustawy pomocy społecznej oraz niektórych innych ustaw, autorstwa Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, który wprowadza nowe zasady odpłatności za pobyt seniorów w domach pomocy społecznej (DPS-ach) i (w ramach powyższego) – przewiduje dodanie do katalogu osób zobowiązanych do płatności za DPS – osób, które zostały obdarowane przez seniora nieruchomością w zamian za opiekę (m.in. w ramach umowy dożywocia). Nowa regulacja ma wyeliminować dostrzeżoną m.in. przez samorządy, głęboko niemoralną i niesprawiedliwą lukę prawną, która pozwala osobom zawierającym z seniorami umowy dożywocia na pozbawianie ich całego majątku i umieszczanie w DPS-ach, za które finalnie koszt ponosi gmina.

„Dopuszczenie eksmisji „na bruk” bez minimalnych gwarancji wobec osób, które nie są w stanie samodzielnie zaspokoić swoich potrzeb mieszkaniowych, prowadzi do naruszenia zasady poszanowania godności człowieka” – wynika z uzasadnienia rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz ustawy o ochronie praw lokatorów mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, autorstwa Ministerstwa Finansów, który w dniu 14 kwietnia 2026 r. został opublikowany w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów. W ramach eksmisji dokonywanej w trybie egzekucji administracyjnej – co do zasady – nie będzie można już „usunąć” lokatora z mieszkania m.in. w okresie jesienno-zimowym, przypadającym od 1 listopada do 31 marca roku następnego (chyba, że zaistnieją szczególne okoliczności, ściśle określone w ustawie), a szczególną ochroną zostaną objęte m.in. kobiety w ciąży, osoby małoletnie oraz osoby z niepełnosprawnością.

W dniu 1 stycznia 2026 r. wchodzi w życie ustawa, która dotyczy przeliczenia przez ZUS wysokości tzw. emerytur czerwcowych oraz rent rodzinnych po ubezpieczonych, którym ustalono emerytury w czerwcu w latach 2009-2019, z tego względu, że emerytury te zostały przyznane uprawnionym na poziomie niższym niż osobom, które wnioskowały o emeryturę w innych miesiącach roku. Ustawa ta uwzględnia jednak wyłącznie podwyżkę świadczeń bieżących, ale już nie – rekompensatę za nawet 7 lat wypłaty przez ZUS zaniżonych świadczeń, ani nawet zapowiadanego przez MRPiPS wyrównania za okres od 1 lipca 2025 r. do dnia, w którym zostanie ustalone świadczenie w nowej wysokości.

W dniu 4 listopada br. do Sejmu został wniesiony przyjęty przez rząd projekt ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami, którego celem jest uregulowanie na poziomie systemowym najważniejszej usługi wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami, dzięki której niepełnosprawni – szczególnie ci, którzy wymagają bardzo intensywnego wsparcia – mają szansę na niezależne życie. Z prawa do wsparcia, projekt całkowicie wyklucza jednak niepełnosprawnych seniorów powyżej 65 roku życia.

Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, który został wniesiony do Sejmu w dniu 17 października 2025 r., zakłada wprowadzenie istotnych zmian w zakresie tego co wolno, a czego nie wolno pracownikowi w czasie przebywania na zwolnieniu lekarskim (L4).