stopy procentowe

Sytuacja na rynkach surowców energetycznych, wywołana wojną w Iranie, popchnęła EBC ku dwóm podwyżkom w tym roku; rynek wycenia wysokie prawdopodobieństwo podwyżki stóp przez amerykańską Rezerwę Federalną w przyszłym tygodniu. Na tym tle Narodowy Bank Polski przyjmuje postawę wyczekującą, ale również bardziej jastrzębią niż przed wakacjami.

Rada Polityki Pieniężnej nie zmieniła stóp procentowych na wrześniowym posiedzeniu. Stopa referencyjna NBP pozostała na poziomie 3,75 proc. To dobra wiadomość dla kredytobiorców, ale tylko w krótkim terminie. Rosnąca inflacja, wysokie ceny paliw i napięcia na rynku energii sprawiają, że inwestorzy coraz poważniej wyceniają powrót podwyżek stóp. W takim scenariuszu rata modelowego kredytu na 400 tys. zł mogłaby wzrosnąć o około 200 zł miesięcznie.

Rada Polityki Pieniężnej (RPP) zdecydowała o pozostawieniu stóp procentowych NBP na niezmienionym poziomie. Stopa referencyjna nadal wynosi 3,75 proc. – poinformował w środę Narodowy Bank Polski.

Czy lepszy od oczekiwań stan gospodarki strefy euro w połączeniu z najwyższą od trzech lat inflacją wymaga reakcji banku centralnego? Rynek spodziewa się, że w czwartek Europejski Bank Centralny podniesie stopy o 0,25 pkt proc.

W tym tygodniu Rada Polityki Pieniężnej po raz pierwszy po wakacjach spotka się na decyzyjnym posiedzeniu. Analitycy spodziewają się, że stopy procentowe zostaną utrzymane na dotychczasowym poziomie. Opcja cięcia we wrześniu została pogrzebana głównie pod wpływem wydarzeń na świecie. Eksperci oczekują, że Rada wstrzyma się z decyzjami przynajmniej do publikacji listopadowej projekcji NBP.

Dotychczasowy główny silnik polskiej gospodarki, czyli konsumpcja prywatna, jest zastępowany przez inwestycje, co sprawia, że struktura wzrostu gospodarczego jest zdrowsza – ocenia w rozmowie z DGP Monika Kurtek, główna ekonomistka Banku Pocztowego. Zauważa, że jest to wzrost wciąż „opłacany” deficytem finansów publicznych rzędu 7 proc. PKB, a według niej nadszedł moment, by wdrażać konsolidację finansów. Ekonomistka szacuje, że we wrześniu inflacja może sięgnąć 3,8 proc. Ale ponieważ to będzie efekt wygaszenia CPN, a nie presji popytowej, to RPP nie musi spieszyć się z reakcją.

Lepsze od oczekiwań ekonomistów dane o liczbie nowych miejsc pracy w USA sprawiły, że odżyła groźba podwyżek stóp procentowych ze strony Fed. Po piątkowej (4 września) publikacji statystyk z rynku pracy wyraźnie spadły notowania akcji, obligacji i złota.

Analitycy spodziewali się, że w sierpniu inflacja będzie wyższa niż w lipcu. Ale wynik na poziomie 3,4 proc. okazał się negatywną niespodzianką. Zdaniem ekspertów w najbliższym czasie nie należy liczyć na obniżki stóp procentowych.

Według wstępnych danych GUS roczna inflacja w lipcu wyniosła 3 proc. W porównaniu z czerwcem podniosła się o 0,5 pkt proc., ale dane były zgodne z oczekiwaniami analityków. Za skokiem inflacji stoi wygaszenie rządowego programu CPN – Ceny Paliwa Niżej oraz wzrost cen surowców na świecie w związku z wojną w Iranie.

Federalny Komitet Otwartego Rynku (FOMC) podjął w środę, 29 lipca, decyzję o utrzymaniu przedziału stopy funduszy federalnych na poziomie 3,5–3,75 proc. Decyzja została podjęta stosunkiem głosów dziewięć do trzech. Tak duża „opozycja” zdarzyła się pierwszy raz od 2016 r. Chociaż dominowały oczekiwania, że stopy się nie zmienią, prawdopodobieństwo podwyżki kosztu pieniądza w USA było wyceniane na 35 proc.

Wysoka zmienność geopolityczna i wahania cen surowców energetycznych nie dają oddechu bankom centralnym na świecie. Są one zmuszone do utrzymania jastrzębiego nastawienia w polityce monetarnej. W USA w czerwcu sytuacja inflacyjna uległa poprawie, ale na lipcowym posiedzeniu Fed będzie obowiązywał duch „zero tolerancji dla uporczywie podwyższonej inflacji”.

Rada Prezesów Europejskiego Banku Centralnego pozostawiła stopy procentowe na dotychczasowym poziomie – wynika z czwartkowego komunikatu po posiedzeniu. EBC zaznaczył, że pełne skutki szoku energetycznego dla inflacji nie są jeszcze widoczne.

Dynamika płac przyspieszy przez rosnące inwestycje zbrojeniowe, co łącznie z negatywnymi procesami demograficznymi może generować impulsy proinflacyjne w polskiej gospodarce, uważa Joanna Tyrowicz, członkini Rady Polityki Pieniężnej. Według silny popyt konsumpcyjny, solidny wzrost płac oraz koniec efektu tanich towarów z Chin nie dają przestrzeni na obniżki stóp procentowych.

Nowa ścieżka inflacji zaprezentowana przez NBP w projekcji lipcowej przewiduje, że w ujęciu średniorocznym inflacja konsumencka obniży się z 2,9 proc. w 2026 r. do 2,7 proc. w 2027 r. oraz 2,2 proc. w 2028 r. - ostatnim roku projekcji.

Prezes NBP Adam Glapiński ocenił, że jeśli obecne uwarunkowania gospodarcze pozostaną bez zmian, w 2026 roku możliwe będzie obniżenie stóp procentowych. Nie wykluczył również, że na pierwszym posiedzeniu Rady Polityki Pieniężnej po wakacjach złoży wniosek o cięcie stóp o 25 punktów bazowych.