reguła wydatkowa

Ministerstwo Finansów proponuje zawieszenie reguły wydatkowej na czas epidemii, a później trwający nawet cztery lata je powrót do przepisów.

- Już dziś musimy rozmawiać o nowej formule reguły ograniczającej wydatki. Obecnie obowiązująca nie sprawdzi się w czasie podnoszenia gospodarki po pandemii - mówi Łukasz Czernicki, główny ekonomista Ministerstwa Finansów.

W związku z realizacją "Tarczy Antykryzysowej" Stabilizująca Reguła Wydatkowa prawdopodobnie będzie musiała być czasowo zawieszona, przez ogłoszenie stanu nadzwyczajnego albo zmianę prawa - uważają ekonomiści banku Santander.

Rozpoczęcie prac nad uszczelnieniem stabilizującej reguły wydatkowej zapowiedziała w czwartek posłanka PO Izabela Leszczyna. Zdaniem polityków tej partii, mówienie przez PiS o zrównoważonym budżecie jest "kpiną ze wszystkich Polaków".

Reguła wydatkowa to tylko narzędzie. I jak każde można je zastąpić lepszym, które ułatwi uzyskanie założonego celu. Tym celem – o ile Polska poważnie traktuje zapisy unijnego paktu stabilności i wzrostu – jest utrzymywanie odpowiednio niskiego deficytu finansów publicznych i długu. Przed kilkoma laty w Ministerstwie Finansów ktoś uznał, że najlepszym na to sposobem będzie wzór, na podstawie którego będzie można policzyć, ile państwo może wydać w danym roku, by stopniowo zbliżać się do unijnych wymogów. To nie tylko 3 proc. PKB deficytu, jak się powszechnie sądzi – Polska musi mieć jeszcze odpowiednio niski deficyt strukturalny (policzony bez uwzględniania wpływu bieżącej koniunktury). Unijni spece od finansów publicznych uznali, że gdy przyjdzie wielki kryzys i budżet straci np. część dochodów z podatków, polskie finanse to wytrzymają, o ile w średnim okresie deficyt będzie wynosił 1 proc. PKB.

Nie będzie likwidacji 30-krotności, ale za to powstanie fundusz, który weźmie na siebie wypłatę dodatkowych emerytur.

Nawet jeśli resort finansów chciałby zmienić przyszłoroczny budżet i pokazać w nim deficyt, to na przeszkodzie staje reguła wydatkowa.

- Są w Unii Europejskiej kraje, które muszą zmniejszać swoje zadłużenie. Ale są też takie, które mogą zwiększać swoje wydatki publiczne. Gdyby to zrobiły, to oszczędzanie w tych pierwszych byłoby łatwiejsze do zniesienia – mówi Mateusz Szczurek, członek Europejskiej Rady Fiskalnej, były minister finansów.

- Żaden minister finansów nie jest szczególnie zachwycony jeśli pojawia się, zwłaszcza w trakcie roku budżetowego, wymagające wyzwanie do sfinansowania - mówi w wywiadzie dla Dziennika Gazety Prawnej szefowa resortu finansów Teresa Czerwińska.

Teresa Czerwińska chce stabilnych finansów, a te gwarantuje reguła wydatkowa. Realizacja wyborczych obietnic PiS spowoduje jej przekroczenie o 58 mld zł – przekonuje twórca zasady.

Przygotowana przez posłów PiS nowela ustawy o finansach publicznych wprowadza zmianę w tzw. regule wydatkowej. Znajdujący się w niej wskaźnik inflacji (CPI) wraz z korektą błędów jej prognoz ma zostać zastąpiony tzw. sztywnym celem inflacyjnym NBP w wysokości 2,5 proc.

"Dotyczy modyfikacji formuły stabilizującej reguły wydatkowej, umożliwienia zwiększenia limitu wydatkowego w przypadku przewidywanej realizacji w roku budżetowym istotnych działań jednorazowych i tymczasowych" - napisano w omówieniu projektu na stronie Sejmu.