Adrian Mazur

Kiedy i w jaki sposób rada gminy może obronić radnego przed zwolnieniem z pracy? – na to pytanie odpowiedzieliśmy w tygodniku Samorząd i Administracja z 27 listopada 2024 r. (DGP nr 230). Uwagę skupiliśmy na zagadnieniach, które wyjaśniały istotę mechanizmu ochronnego, m.in. wskazaliśmy przesłanki udzielenia odpowiedzi odmownej przez radę na wniosek złożony przez pracodawcę. Dziś wyjaśniamy, jakie możliwości obrony ma radny, który został zwolniony – zarówno w sytuacji, gdy rada się na to nie zgodziła, jak i wtedy, gdy taką zgodę wyraziła, ale radny uważa, że zrobiła to np. z powodów politycznych.

Wśród przepisów mających gwarantować radnemu wykonywanie jego mandatu w sposób niezależny jest art. 25 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym (dalej: u.s.g.), chroniący jego stosunek pracy w firmie, w której jest zatrudniony. Zgodnie z tym przepisem rozwiązanie z radnym stosunku pracy wymaga uprzedniej zgody rady gminy, której jest on członkiem. Rada gminy odmówi zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu. Analogiczne rozwiązania znajdują się w regulacjach ustrojowych powiatu i województwa. Rola tych regulacji jest oczywista: radny, jako wyłoniony w wyborach przedstawiciel społeczności lokalnej, musi bowiem mieć możliwość swobodnego wykonywania swoich obowiązków bez obawy o utratę pracy. Jednak przepisy są bardzo ogólne i od początku ich stosowania powstawało wiele wątpliwości interpretacyjnych. Poniżej postaramy się rozwikłać niektóre z problemów – analizujemy przy tym orzecznictwo i przytaczamy stanowiska ekspertów.