Umowa zlecenia podczas studiów. Jak go wliczyć do stażu pracy?

Od 1 stycznia 2026 r. pracodawcy będący jednostkami sektora finansów publicznych (od 1 maja 2026 r. – pozostali) mają obowiązek uznawania za okres zatrudnienia obliczany dla celów uprawnień pracowniczych także czas wykonywania umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług. Dotyczy to również umów tego rodzaju wykonywanych podczas studiów, gdy zleceniobiorca nie ukończył 26 lat.

Na jakich zasadach do stażu pracy wlicza się wykonywanie umowy zlecenia?

Zgodnie z art. 302¹ § 2 pkt 1 k.p. do okresu zatrudnienia wlicza się okresy wykonywania przez osobę fizyczną umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, w których ta osoba fizyczna podlegała ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. To zasada ogólna, która jest doprecyzowana w § 3, zgodnie z którym do okresu zatrudnienia wlicza się także udokumentowane okresy wykonywania zlecenia, w których osoba fizyczna nie podlegała ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym na podstawie odrębnych przepisów.

W odniesieniu do umów zleceń wykonywanych przez studentów do 26 roku życia tym odrębnym przepisem jest art. 6 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z nim uczniowie i studenci do 26 roku życia nie podlegają ubezpieczeniom emerytalno-rentowym z tytułu wykonywania umowy zlecenia.

Zatem okres wykonywania umowy zlecenia podczas studiów jest wliczany do stażu pracy, mimo że w tym czasie zleceniobiorca nie był zgłoszony do ZUS.

Jakie dowody musi przedstawić pracownik, żeby udowodnić wykonywanie zlecenia?

Wykonywanie zlecenia, podczas którego zleceniobiorca podlegał ubezpieczeniom społecznym, potwierdzane jest przez zaświadczenie ZUS.

W przypadku zlecenia wykonywanego podczas studiów wystawienie takiego zaświadczenia nie jest możliwe, dlatego pracownik będzie musiał udowadniać ten okres innymi dowodami. Mogą to być kopie rachunków, umów, wyciągi z rachunku bankowego, w razie sporu sądowego nie jest wykluczone potwierdzenie tego okresu zeznaniami świadków.

Łatwiej będzie udowodnić ten okres pracownikom, którzy wykonywali zlecenia na rzecz swojego obecnego pracodawcy. Pracodawca będzie musiał uwzględnić ten okres na podstawie posiadanych dokumentów, nawet bez inicjatywy ze strony pracownika. Problem powstanie, gdy pracodawca dokumentów takich już nie będzie posiadał, w takich przypadkach pracownik będzie musiał udowodnić ten okres w taki sposób, jak inne okresy zlecenia.

Umowa zlecenia na studiach a wymiar urlopu

Umowa zlecenia wykonywana na studiach w większości przypadków nie wpłynie na szybsze nabycie prawa do 26 dni urlopu. Wszystko za sprawą konstrukcji przepisów urlopowych. Przypomnijmy, że zgodnie z ogólną zasadą pracownikowi, którego okres zatrudnienia jest niższy niż 10 lat, przysługuje 20 dni urlopu wypoczynkowego rocznie. Po 10 latach okresu zatrudnienia wymiar urlopu zwiększa się do 26 dni rocznie.

Przy obliczaniu okresu zatrudnienia trzeba pamiętać o kilku zasadach określonych w art. 154¹–155 k.p. Zgodnie z art. 154¹ § 1 do okresu zatrudnienia, od którego zależy prawo do urlopu i wymiar urlopu, wlicza się okresy poprzedniego zatrudnienia, bez względu na przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania stosunku pracy. Trzeba pamiętać, że w przypadku jednoczesnego pozostawania w dwóch lub więcej stosunkach pracy wliczeniu podlega także okres poprzedniego niezakończonego zatrudnienia w części przypadającej przed nawiązaniem drugiego lub kolejnego stosunku pracy.

Ponadto zgodnie z art. 155 § 1 k.p. do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się z tytułu ukończenia:

• zasadniczej lub innej równorzędnej szkoły zawodowej - przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 3 lata,
• średniej szkoły zawodowej - przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 5 lat,
• średniej szkoły zawodowej dla absolwentów zasadniczych (równorzędnych) szkół zawodowych - 5 lat,
• średniej szkoły ogólnokształcącej - 4 lata,
• szkoły policealnej - 6 lat,
• szkoły wyższej - 8 lat.

Okresy nauki nie podlegają sumowaniu.

Jak zaś wynika z § 2, jeżeli pracownik pobierał naukę w czasie zatrudnienia, do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się bądź okres zatrudnienia, w którym była pobierana nauka, bądź okres nauki, zależnie od tego, co jest korzystniejsze dla pracownika.

W większości przypadków, choć nie we wszystkich, uwzględnienie ukończenia nauki w szkole wyższej (8 lat) będzie korzystniejsze niż ukończenia szkoły średniej (4 albo 5 lat) oraz oddzielnie zlecenia. [Przykład 1, 2]

Prawo do urlopu wychowawczego

Znacznie mniejsze znaczenie w kontekście stażu pracy ma nabycie prawa do urlopu wychowawczego. Zgodnie z art. 186 § 1 k.p. pracownik zatrudniony co najmniej 6 miesięcy ma prawo do urlopu wychowawczego w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Do sześciomiesięcznego okresu zatrudnienia wlicza się poprzednie okresy zatrudnienia.

Zatem do 6-miesięcznego okresu będzie wliczony również okres wykonywania umowy zlecenia podczas studiów.

Nagroda jubileuszowa a umowa zlecenia podczas studiów

Nagroda jubileuszowa przysługuje pracownikom na podstawie ustaw szczególnych (sfera budżetowa) oraz u tych pracodawców, u których wprowadza je układ zbiorowy lub regulamin wynagradzania. Okres wykonywania umowy zlecenia podczas studiów wpłynie na prawo do nagrody.

Jako przykład można wskazać nagrodę jubileuszową przewidzianą w ustawie o pracownikach samorządowych. Zgodnie z art. 38 ust. 2 tej ustawy nagroda jubileuszowa przysługuje w wysokości od 75% do 400% wynagrodzenia miesięcznego od 20 lat pracy, a następnie co 5 lat do maksymalnie 45 lat pracy.

Do okresów zatrudnienia wlicza się wszystkie poprzednio zakończone okresy zatrudnienia oraz inne okresy, jeżeli z mocy odrębnych przepisów podlegają one wliczeniu do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze – a zatem również okres wykonywania umowy podczas studiów.

Dodatek stażowy a umowa zlecenia podczas studiów

Prawo do dodatku stażowego, w sferze budżetowej - dodatek za wieloletnią pracę, również nie wynika z kodeksu pracy, ale z ustaw szczególnych albo obowiązujących u pracodawcy aktów wewnątrzzakładowych.

Jako przykład również można wskazać dodatek za wieloletnią pracę przysługujący pracownikom samorządowym. Zgodnie z art. 38 ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych przysługuje on pracownikowi po 5 latach pracy w wysokości wynoszącej 5% miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego. Dodatek ten wzrasta o 1% za każdy dalszy rok pracy aż do osiągnięcia 20% miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego.

Podobnie w tym przypadku do lat pracy uprawniającej do dodatku zaliczony zostanie okres wykonywania umowy zlecenia podczas studiów.

Odprawa emerytalno-rentowa a umowa zlecenia podczas studiów

Niektóre przepisy przewidują dla pracowników sfery budżetowej także odprawę emerytalno-rentową na zasadach odrębnych niż ta przewidziana w kodeksie pracy.

I tak pracownicy samorządowi na podstawie art. 38 ust. 3 ustawy o pracownikach samorządowych w związku z przejściem na emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy nabywają prawo do jednorazowej odprawy w wysokości:

• po 10 latach pracy - dwumiesięcznego wynagrodzenia;
• po 15 latach pracy - trzymiesięcznego wynagrodzenia;
• po 20 latach pracy - sześciomiesięcznego wynagrodzenia.

Również w tym przypadku do pracy należy zaliczyć okres wykonywania umowy zlecenia podczas studiów.

Zakładowy staż pracy a umowa zlecenia podczas studiów

Wykonywanie umowy zlecenia podczas studiów na rzecz późniejszego pracodawcy będzie miało wpływ na okresy wypowiedzenia oraz ewentualną wysokość odprawy przy zwolnieniach w trybie zwolnień grupowych. W grę mogą wchodzić również inne, przewidziane przez pracodawcę uprawnienia.

Okres wypowiedzenia

Zgodnie z art. 36 § 1 k.p. okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony i umowy o pracę zawartej na czas określony jest uzależniony od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy i wynosi:

• 2 tygodnie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy;
• 1 miesiąc, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy;
• 3 miesiące, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 3 lata.

Do tego okresu wlicza się również okresy wykonywania zlecenia podczas studiów, jeśli były wykonywane na rzecz tego pracodawcy.

Odprawy przy zwolnieniach grupowych

Tak samo będzie w przypadku odprawy określonej w art. 8 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (tzw. ustawy o zwolnieniach grupowych). Zgodnie z nim pracownikowi, w związku z rozwiązaniem stosunku pracy w ramach grupowego zwolnienia, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości:

• jednomiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 2 lata;
• dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy od 2 do 8 lat;
• trzymiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy ponad 8 lat.

W tej sytuacji również do okresu zatrudnienia zwalnianego pracownika należy doliczyć okres wykonywania umowy zlecenia na rzecz tego pracodawcy podczas studiów.