Jakub Lisowski, dział podatkowy DSK Kancelaria

Jest to wzrost o 140 zł w porównaniu z obowiązującą przez cały 2025 r. stawką - 4666 zł. Minimalne wynagrodzenie ma kluczowe znaczenie przy ustalaniu wysokości składek na ubezpieczenie społecznie zarówno dla nowych, jak i najmniejszych przedsiębiorców, chcących skorzystać ze składkowych preferencji.

Wysokość składek na ubezpieczenie społeczne a Mały ZUS

Na podstawie art. 18a ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 350 ze zm., dalej: ustawa o SUS), przedsiębiorcy - po spełnieniu łącznie odpowiednich warunków - mogą skorzystać z tzw. Małego ZUS. Przypomnijmy, że jest to nic innego jak możliwość opłacania przez 24 miesiące obniżonych (preferencyjnych) składek. Warunkami do skorzystania z Małego ZUS są:

● podjęcie działalności gospodarczej po raz pierwszy lub podjęcie jej ponownie po upływie 60 miesięcy kalendarzowych oraz

● niewykonywanie działalności gospodarczej na rzecz byłego pracodawcy, u którego w bieżącym lub w poprzednim roku kalendarzowym dany przedsiębiorca nawiązał stosunek pracy, wykonując czynności o tożsamym charakterze.

Jeżeli przedsiębiorca spełnia te warunki, wówczas przez dwa lata od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności podstawa jego wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne będzie nie niższa od 30 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia. A zatem podstawa składek na Mały ZUS, tj. nie mniej niż 30 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia w 2025 r. wynosiła 1399,80 zł. Natomiast od 1 stycznia 2026 r. jest to kwota nie mniejsza niż 1441,80 zł.

W konsekwencji łączna kwota preferencyjnych składek ZUS wynosiła w 2025 r. 442,90 zł miesięcznie. Natomiast w 2026 r., przy wzroście minimalnego wynagrodzenie za pracę do wysokości 4806 zł, miesięczna kwota składek Małego ZUS będzie wynosić 456,18 zł. Wzrośnie więc w porównaniu do 2025 r. o 13,28 zł. W skali roku będzie to dodatkowe obciążenie składkowe w wysokości niespełna 160 zł.

Wysokość składek na ubezpieczenie społeczne a Mały ZUS Plus

Przedsiębiorcy, którzy nie spełniają przesłanek, aby skorzystać z Małego ZUS albo już z niego skorzystali, na podstawie art. 18c ust. 1 ustawy o SUS, po spełnieniu odpowiednich warunków, mogą skorzystać z tzw. Małego ZUS Plus. Mały ZUS Plus jest preferencją składkową przeznaczoną dla przedsiębiorców, którzy:

● nie przekroczyli kwoty rocznego przychodu w wysokości 120 tys. zł za poprzedni rok kalendarzowy,

● prowadzili działalność gospodarczą w poprzednim roku kalendarzowym przez przynajmniej 60 dni.

Przedsiębiorca, który spełnia te warunki, będzie mógł opłacać składki na ubezpieczenie społeczne obliczone od podstawy ustalonej proporcjonalnie do osiągniętego dochodu. Z Małego ZUS Plus można korzystać maksymalnie przez 36 miesięcy w ciągu ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia działalności gospodarczej.

W myśl art. 18c ust. 2 ustawy o SUS podstawa wymiaru składek przy Małym ZUS Plus nie może być zarówno niższa niż 30 proc. minimalnego wynagrodzenia za pracę, jak i wyższa niż 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia za pracę. W 2025 r. prognozowane przeciętne miesięczne wynagrodzenie za 2025 r. wynosiło 8673 zł, natomiast zgodnie z przyjętymi założeniami projektu budżetu państwa na 2026 r. ma wzrosnąć do 9420 zł. Zatem - analogicznie jak w przypadku Małego ZUS - od 1 stycznia 2026 r. podstawa wymiaru składek nie może być niższa niż 1441,80 zł (w 2025 r. - 1399,80 zł) ani nie może być wyższa niż 5652 zł (w 2025 r. - 5203,80 zł).

W konsekwencji miesięczna kwota przyszłorocznych składek na Mały ZUS Plus będzie wynosić: minimum 456,18 zł (w 2025 r. - 442,90 zł) oraz maksimum 1926,76 zł (w 2025 r. - 1773,96 zł). Miesięczna maksymalna wysokość podstawy składek na Mały ZUS Plus - będąca podstawą wymiaru składek na tzw. dużym ZUS, czyli zwykłych zasadach - wzrośnie o 152,80 zł, co powoduje roczny wzrost oskładkowania o prawie 1834 zł.

Składka zdrowotna w 2026 r.

Wysokość składki zdrowotnej zależy od wybranej przez przedsiębiorcę formy opodatkowania swojej działalności gospodarczej. Zapowiadane na pierwszą połowę bieżącego roku zmiany - szczególnie doniosłe dla przedsiębiorców rozliczających się na zasadach zryczałtowanego podatku dochodowego - nie weszły w życie od 1 stycznia 2026 r. Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw (druk nr 838) został zawetowany przez prezydenta 7 maja 2025 r.

W praktyce oznacza to, że preferencyjne zasady, obowiązujące wyłącznie w 2025 r., nie zostały przedłużone. Od 1 lutego 2026 r., czyli wraz z rozpoczęciem nowego roku składkowego, preferencja ta przestaje obowiązywać, a minimalna składka zdrowotna jest ponownie ustalana na zasadach sprzed 2025 r., tj. od 100 proc. minimalnego wynagrodzenia, które zostało ustalone w wysokości 4806 zł.

Oznacza to, że minimalna składka zdrowotna dla przedsiębiorców rozliczających się według skali podatkowej i podatku liniowego wyniesie od tego momentu 432,54 zł miesięcznie. Jest to istotny wzrost względem preferencyjnej stawki wynoszącej 314,96 zł, obowiązującej w bieżącym roku składkowym. W efekcie przedsiębiorcy odczują wyraźny wzrost miesięcznego obciążenia zdrowotnego już od lutego 2026 r.