Odszkodowanie za błąd medyczny bez sądu w 3 miesiące? Jak działa Fundusz Kompensacyjny w praktyce

Co to jest Fundusz Kompensacyjny Zdarzeń Medycznych?

Po likwidacji wojewódzkich komisji ds. orzekania o zdarzeniach medycznych i wprowadzeniu Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych, pacjent może dochodzić odszkodowania za zdarzenie medyczne poprzez postępowanie sądowe albo procedurę administracyjną prowadzoną przez Rzecznika Praw Pacjenta. W tym drugim przypadku, zamiast wieloletniej rozprawy, postępowanie powinno się zamknąć - przynajmniej w teorii - w 3 miesiącach.

Kto może wnioskować o świadczenie?

1. Pacjent, który doznał uszczerbku na zdrowiu lub zakażenia.
2. Najbliżsi pacjenta (np. współmałżonek, rodzic, dziecko) w przypadku jego śmierci.

Zobacz także

Alzheimer zaczyna się nawet 20 lat wcześniej. Pierwsze objawy pojawiają się na długo przed diagnozą [LISTA]

Kiedy przysługuje świadczenie: Przesłanki przyznania świadczenia kompensacyjnego

Skorzystanie z tej ścieżki jest możliwe wyłącznie wtedy, gdy doszło do zdarzenia medycznego w rozumieniu ustawy o prawach pacjenta. Co to oznacza w praktyce?

- Zdarzeniem medycznym może być zakażenie pacjenta biologicznym czynnikiem chorobotwórczym, uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia pacjenta oraz śmierć pacjenta. Ponadto zdarzenie to musi mieć miejsce w szpitalu oraz pozostawać w związku ze świadczeniami zdrowotnymi finansowanymi ze środków publicznych, a więc udzielanymi w ramach leczenia finansowanego przez NFZ – informuje Magdalena Sroka, radczyni prawna z Kancelarii Radcy Prawnego Bogusława Sroki.

Co to oznacza? Z wnioskiem o świadczenie kompensacyjne można wystąpić tylko wtedy, gdy doszło do:

1. zakażenia pacjenta biologicznym czynnikiem chorobotwórczym,
2. uszkodzenia ciała,
3. rozstroju zdrowia,
4. śmierci pacjenta, której z wysokim prawdopodobieństwem można było uniknąć w przypadku udzielenia świadczenia zdrowotnego zgodnie z aktualną wiedzą medyczną albo zastosowania innej dostępnej metody diagnostycznej lub leczniczej.

Zobacz także

Koniec z koszmarem w kolejkach. NFZ otwiera drzwi do gabinetów. Do tych specjalistów wejdziesz bez pytania o skierowanie [LISTA 2026]

Zapisz na później

Co ważne – postępowanie nie wymaga udowodnienia winy przychodni, szpitala lub innej placówki leczniczej. Jak to wygląda w praktyce?

- Fundusz Kompensacyjny działa w modelu no fault. Postępowanie nie koncentruje się zatem na ustalaniu winy konkretnego lekarza, lecz na samym fakcie wystąpienia zdarzenia medycznego. W konsekwencji lekarz, który mógł dopuścić się zaniedbania, nie jest bezpośrednio pozywany przez pacjenta – mówi Magdalena Sroka.

Zalety odszkodowania z Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych

1. Bez winy: nie trzeba udowadniać winy placówki medycznej ani konkretnego lekarza (model „no fault”).
2. Pozasądowa procedura – pacjent może uzyskać odszkodowanie bez konieczności wchodzenia na długą i często kosztowną ścieżkę sądową.
3. Możliwość odwołania i dalszych kroków – pacjent może odwołać się do Komisji Odwoławczej, a następnie złożyć skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
4. Świadczenie dostępne również dla bliskich w przypadku śmierci pacjenta.
5. Odszkodowanie obejmuje różne zdarzenia medyczne: zakażenia szpitalne, uszkodzenia ciała, rozstrój zdrowia, śmierć pacjenta, której można było prawdopodobnie uniknąć.
6. Szybkość postępowania – decyzja Rzecznika Praw Pacjenta powinna być wydana w ciągu 3 miesięcy od złożenia wniosku.

- Należy jednak pamiętać, że wojewódzkie sądy administracyjne funkcjonują inaczej niż sądy powszechne. Poza pewnymi wyjątkami, nie rozstrzygają one spraw merytorycznie, lecz kontrolują decyzję organu, zatem głównie mogą ją utrzymać w mocy albo uchylić. W razie uchylenia sprawa wraca do organu, który wydał decyzję, w celu ponownego jej rozpoznania. W konsekwencji, choć postępowanie przed Rzecznikiem w założeniu powinno zakończyć się w ciągu 3 miesięcy, to z uwagi na możliwość wniesienia odwołania i skargi do sądu administracyjnego cały proces może w praktyce trwać znacznie dłużej – zwraca uwagę radczyni prawna.

Minusy Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych

Minusem Funduszu Kompensacyjnego jest ograniczony zakres zastosowania Funduszu. Świadczenie można otrzymać wyłącznie, gdy zdarzenie zdrowotne miało związek ze świadczeniem finansowanym ze środków publicznych i udzielane w szpitalu.

- Poza jego zakresem pozostaje zatem leczenie prywatne oraz świadczenia udzielane w ramach podstawowej opieki zdrowotnej, mimo że również w tych obszarach może dochodzić do błędów medycznych, a nie wyłącznie w warunkach szpitalnych. Poza tym konieczne jest szczegółowe przedstawienie stanu faktycznego, opisanie przebiegu procesu leczenia, które zdaniem pacjenta było nieprawidłowe, a także przedłożenie zgromadzonej dokumentacji medycznej potwierdzającej te okoliczności – mówi Magdalena Sroka.

Jak zwiększyć swoje szanse?

Sukces w tym postępowaniu zależy od jakości przedstawionych dokumentów. Jak zauważa radczyni prawna Magdalena Sroka, kluczem jest:

1. Szczegółowy opis stanu faktycznego – nie wystarczy powiedzieć „coś poszło nie tak”. Konieczny jest dokładny opis procesu leczenia.
2. Kompletna dokumentacja medyczna – to ona jest głównym „dowodem” w postępowaniu, a nie subiektywne odczucia.

Źródło

1. www.gov.pl
2. Ustawa z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta