Minimalna temperatura w biurze

Pracodawca ma obowiązek zapewnić pracownikom odpowiednie warunki w pomieszczeniach pracy, w tym odpowiednią temperaturę powietrza, zgodnie z § 30 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. Minimalne standardy zależą od rodzaju wykonywanej pracy:

  • 14°C – w pomieszczeniach, gdzie realizowane są prace fizyczne, wymagające większego wysiłku;
  • 18°C – w miejscach przeznaczonych do lekkiej pracy fizycznej lub pracy biurowej.

Pracodawca musi także zadbać o izolację pomieszczeń, aby ograniczyć utratę ciepła oraz przeciwdziałać napływowi zimnego powietrza z zewnątrz. W przypadku ogrzewania pomieszczeń za pomocą klimatyzacji lub systemów wentylacyjnych, powietrze doprowadzane do wnętrza musi być oczyszczone z pyłów i szkodliwych substancji, które mogą zagrażać zdrowiu. Urządzenia wentylacyjne i klimatyzacyjne nie mogą generować przeciągów, prowadzić do nadmiernego wychłodzenia ani przegrzewania pomieszczeń. Dodatkowo strumień nawiewanego powietrza nie powinien być kierowany bezpośrednio na stanowiska pracy, aby nie wpływać negatywnie na komfort i wydajność pracowników.

Praca na mrozie - obowiązki pracodawcy

Wykonywanie obowiązków zawodowych na zewnątrz w okresie zimowym wiąże się z dodatkowymi zagrożeniami dla zdrowia i bezpieczeństwa pracowników. Z tego względu przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy nakładają na pracodawców szczególne obowiązki związane z organizacją pracy w niskich temperaturach.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. dotyczącym ogólnych przepisów BHP, pracodawca ma obowiązek tak zorganizować stanowiska pracy znajdujące się poza pomieszczeniami, aby osoby zatrudnione były skutecznie chronione przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi. Dotyczy to przede wszystkim ochrony przed opadami deszczu i śniegu, mrozem oraz innymi czynnikami pogodowymi mogącymi stanowić zagrożenie dla zdrowia.

Pomieszczenia do ogrzania się – konkretne wymagania

Pracodawca musi zapewnić pracownikom wykonującym pracę na otwartej przestrzeni pomieszczenia umożliwiające ogrzanie się, które powinny znajdować się w pobliżu miejsca pracy. Takie pomieszczenia muszą zapewniać schronienie przed zimnem i opadami atmosferycznymi, a temperatura wewnątrz nie może być niższa niż 16°C. Przepisy precyzują również wymagania dotyczące powierzchni. Na każdego pracownika najliczniejszej zmiany powinno przypadać co najmniej 0,1 m², przy czym łączna powierzchnia pomieszczenia nie może być mniejsza niż 8 m².

Jeżeli ze względów technologicznych lub organizacyjnych zapewnienie stałego pomieszczenia nie jest możliwe, pracodawca ma obowiązek zastosować inne rozwiązania. Może to być np. ustawienie w pobliżu stanowisk pracy urządzeń grzewczych, pod warunkiem zachowania zasad ochrony przeciwpożarowej.

Praca na mrozie – jak chronić pracowników

Praca poza budynkami wymaga odpowiedniego przygotowania stanowisk. Pracodawca powinien zadbać o zabezpieczenie pracowników nie tylko przed niską temperaturą, ale również przed silnym wiatrem, opadami oraz ryzykiem urazów, np. spowodowanych spadającymi przedmiotami.

Jeżeli prace są wykonywane na otwartej przestrzeni, w nieogrzewanych obiektach lub w środowisku o obniżonej temperaturze, takim jak chłodnie, pracodawca musi zapewnić odzież ochronną dostosowaną do warunków pracy. W zależności od temperatury stosuje się:

  • odzież chroniącą przed zimnem – przeznaczoną do pracy w temperaturach poniżej 5°C,
  • odzież chroniącą przed chłodem – stosowaną przy temperaturach sięgających nawet –5°C.

Posiłki i napoje profilaktyczne dla pracowników w okresie zimowym

Przepisy prawa pracy nakładają na pracodawcę obowiązek zapewnienia pracownikom określonych świadczeń profilaktycznych w trudnych warunkach pracy. Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 28 maja 1996 r., w okresie zimowym – od 1 listopada do 31 marca – pracodawca musi zapewnić ciepłe posiłki regeneracyjne osobom wykonującym prace na otwartej przestrzeni.

Obowiązek ten dotyczy prac, które wiążą się ze znacznym wysiłkiem fizycznym. Chodzi o sytuacje, w których w trakcie jednej zmiany roboczej dochodzi do przekroczenia określonego poziomu wydatku energetycznego, czyli powyżej 1500 kcal (6280 kJ) u mężczyzn oraz powyżej 1000 kcal (4187 kJ) u kobiet.

Niezależnie od posiłków, pracodawca ma również obowiązek zapewnić napoje pracownikom wykonującym pracę na zewnątrz, jeżeli temperatura otoczenia spada poniżej 10°C. Napoje te powinny być dostosowane do warunków pracy i pomagać w utrzymaniu odpowiedniej temperatury organizmu.

Decyzję o tym, na których stanowiskach należy wydawać ciepłe posiłki, pracodawca podejmuje na podstawie pomiaru wydatku energetycznego. Ustalenia te powinny być dokonane w porozumieniu z zakładowymi organizacjami związkowymi lub – jeżeli takie nie działają – z przedstawicielami pracowników. Dzięki temu zasady przyznawania posiłków profilaktycznych są dostosowane do rzeczywistych warunków pracy.

Co zrobić, gdy w pracy panuje zbyt niska temperatura?

Jeśli warunki BHP są niewystarczające i zagrażają zdrowiu lub życiu pracownika bądź osób trzecich, pracownik ma prawo wstrzymać się od wykonywania obowiązków. Należy przy tym niezwłocznie poinformować przełożonego o zaistniałej sytuacji. W takim przypadku czas przestoju jest wliczany do wynagrodzenia.

Obowiązki pracodawcy zimą – PIP może wstrzymać pracę i wymierzyć mandat

Państwowa Inspekcja Pracy może nakazać wstrzymanie pracy w zakładzie oraz przywrócenie podstawowych standardów bezpieczeństwa, gdy istnieje zagrożenie dla zdrowia lub życia pracowników bądź osób postronnych. W przypadku stwierdzenia wykroczenia przeciwko prawom pracowniczym, inspektor może nałożyć mandat w wysokości od 1 000 do 2 000 zł. Jeśli sprawa trafi do sądu, kara dla pracodawcy może wynieść od 1 000 nawet do 30 000 zł.

Podstawa prawna:

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (t.j. Dz.U. 2003 poz. 1650)

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów (Dz.U.1996 poz. 279)