Stawki podatku VAT w Europie

Regulacje prawne

Kwestia podatku od towarów i usług (VAT) w Unii Europejskiej jest regulowana przede wszystkim przez przepisy prawa wspólnotowego m.in. Jednakże mogą być one stosowane odmiennie w zależności od państwa członkowskiego, co za tym idzie jego

Jakie są rodzaje stawek podatku VAT

Stawki podatku VAT mogą zmieniać się w zależności od tego, jakich towarów czy usług dotyczą. Ten temat porusza odrębny dział dyrektywy UE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej. Zdefiniowano tam kolejno: , a także poruszono kwestię przepisów szczególnych, w ramach których państwa członkowskie mogą ustanawiać

jest określanym przez każde państwo członkowskie procentem podstawy opodatkowania. Ma jednakową wartość dla dostaw towarów i świadczenia usług, obejmując większość z nich. Jej wysokość nie może spaść poniżej 15 procent. Zasada ta obowiązuje w całej Unii Europejskiej i ma przeciwdziałać sytuacji, gdy rozbieżności między stawkami podstawowymi poszczególnych krajów, prowadziłyby np. do zakłóceń konkurencji.

mogą funkcjonować w państwach członkowskich w jednym lub dwóch wariantach. Mają zastosowanie jedynie w przypadku ściśle określonych towarów oraz usług jak: Wykaz kategorii, w przypadku których można zastosować stawki obniżone zawiera do wspominanej już dyrektywy UE. (Sprawdź tutaj:) Ich wartość nie może być niższa niż 5% podstawy opodatkowania.

mogą być wprowadzone w wyniku decyzji państw członkowskich, dotycząc wybranych towarów lub usług. W ich obrębie występują:
• tzw. (szczególna) – jej wartość sięga poniżej 5 %. Rozwiązanie to stosuje np. Hiszpania, gdzie konserwacja oraz dostosowanie środków transportu dla osób niepełnosprawnych są objęte 4-procentową stawką VAT. Z kolei we Francji funkcjonuje stawka szczególna 2,1 proc., dotycząca: środków farmaceutycznych refundowanych przez państwo (), sprzedaży żywych zwierząt rzeźnych, a także określonych wydarzeń kulturalnych oraz niektórych publikacji prasowych.
• – część towarów i usług w wybranych państwach UE podlega całkowitemu zwolnieniu z podatku VAT. Zaliczono do nich m.in pewne czynności wykonywane w interesie publicznym, transakcje ubezpieczeniowe czy udzielanie kredytów. W przypadku występowania tego typu stawki, kupujący nie płaci podatku VAT, ale sprzedawcy nadal przysługuje prawo do odliczeń związanych bezpośrednio ze sprzedażą towarów i świadczeniem usług.
• – występują w państwach, gdzie stawka obniżona była stosowana wobec kategorii niewspomnianych przez już 1 stycznia 1991. Towary i usługi te mogą być nadal objęte stawką o obniżonej wysokości, z tym zastrzeżeniem, że nie będzie ona niższa niż 12 %. Ten rodzaj stawek miał być - w założeniu - rozwiązaniem tymczasowym ułatwiającym początkowe funkcjonowanie jednolitego rynku po 1993 roku. Do dzisiaj funkcjonuje  on w Austrii, Belgii, Luksemburgu, Irlandii czy Portugalii.

Gdzie stawki VAT są najniższe, a gdzie najwyższe w Europie

Stawki VAT obowiązujące w państwach członkowskich Unii Europejskiej wahają się między 17 a 27 procent.. Stanowi to wynik zmiany wprowadzonej w 2015 – wcześniej w kraju obowiązywała minimalna stawka podstawowa – 15 procent. W podobny sposób podwyższono wtedy stawkę obniżoną w kraju, która obecnie wynosi 8 proc. Niezmienna pozostała z kolei 3 %- owa stawka funkcjonująca w branży hotelarskiej i gastronomicznej, stanowiąc wsparcie dla rynku pracy. Mimo wzrostu o 2 punkty procentowe w 2015, Luksemburg nadal pozostaje miejscem o najniższych stawkach podatku VAT w Europie. Kolejne miejsce w rankingu zajmuje . Państwo stosuje również dwa rodzaje stawek obniżonych – 5 i 7%.

Z kolei państwem, gdzie . Podobnie ze stawką obniżoną, obejmującą np. produkty spożywcze, której wysokość sięga 18%.

Kwestia podatku VAT w Polsce

Wprowadzono ją w 2011 roku, na mocy art.146a pkt 1 ustawy o VAT, rezygnując z poprzedniej 22-procentowej. Podobnemu wzrostowi uległa na podstawie dokumentu jedna ze stawek obniżonych, . Choć wspomniany akt prawny przewidywał obowiązywanie podwyższonych stawek VAT do 31 grudnia 2016, to już ówczesne zapowiedzi ministra finansów wskazywały na to,że termin ten ulegnie przedłużeniu. Tak się też stało wraz z uchwalaniem przez Sejm tzw.

Wprowadzenie ustawy było sprzeczne z zapowiedziami PiS, który obiecywał, że VAT zostanie obniżony. Rząd jednak nie wycofuje się z obietnicy, zaznaczając, że zostanie ona zrealizowana  Oficjalnie wiadomo jest jednak, iż sytuacja ta nie zaistnieje przed 2018 rokiem.

Jeśli chodzi o charakterystykę stawek VAT stosowanych w Polsce, to wyróżnić można ich trzy. Pierwsza ma zastosowanie przede wszystkim w usługach takich jak: dostawa, budowa, remont lub przebudowa obiektów budowlanych zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Druga obowiązuje w przypadku podstawowych produktów spożywczych, książek drukowanych oraz wydawane na nośnikach oraz czasopism specjalistycznych.