Pozew przeciwko prezesowi spółki po bezskutecznej egzekucji jest możliwy, ale trzeba się spieszyć

Kilka lat temu prowadziłem wobec spółki z o.o. egzekucję, która w lipcu 2022 r. została umorzona, ponieważ została uznana za bezskuteczną. Obecnie zamierzam wystąpić do sądu z pozwem przeciwko prezesowi zarządu. Czy roszczenie nie jest już przedawnione?

Zgodnie z art. 299 kodeksu spółek handlowych (dalej: k.s.h.), jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, członkowie zarządu odpowiadają solidarnie za jej zobowiązania. Mogą się uwolnić od tej odpowiedzialności, gdy wykażą np. terminowe zgłoszenie wniosku o upadłość lub brak winy.

Wspomniane roszczenie z art. 299 k.s.h. ma charakter odszkodowawczy. To ma znaczenie dla przedawnienia. Sądy przyjmują, że stosuje się tu trzyletni termin wskazany w art. 442¹ par. 1 kodeksu cywilnego (dalej: k.c.). Dotyczy on roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym. Termin biegnie od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się – albo mógł się dowiedzieć – o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, nie później niż 10 lat od zdarzenia. Z praktyki wynika, że termin ten zwykle biegnie od informacji o bezskuteczności egzekucji.

Mechanizm ten został dobrze opisany w wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z 15 października 2021 r. (sygn. akt II GC 2033/20). W rozpatrywanej sprawie wierzyciel pozwał członka zarządu spółki, ale ten podniósł zarzut przedawnienia.

Sąd wskazał, że odpowiedzialność z art. 299 k.s.h. jest szczególną postacią odpowiedzialności odszkodowawczej na zasadzie winy, więc obowiązuje trzyletni termin przedawnienia z art. 442¹ par. 1 k.c. Podkreślił, że bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym wierzyciel dowiedział się o bezskuteczności egzekucji. Najczęściej będzie to data zawiadomienia od komornika o jej umorzeniu, choć w konkretnej sprawie może to być wcześniej.

Biorąc pod uwagę powyższe, jeżeli (jak wynika ze stanu faktycznego) egzekucja wobec spółki została umorzona w lipcu 2022 r., to co do zasady od tej daty należy liczyć trzyletni termin przedawnienia roszczenia wobec członka zarządu. A więc pozew powinien zostać wniesiony najpóźniej przed upływem trzech lat od momentu uzyskania informacji o bezskuteczności egzekucji. Samo późniejsze wysyłanie wezwań do zapłaty nie przerywa biegu przedawnienia.

Uwaga! Pozew przeciwko członkowi zarządu spółki z o.o. po bezskutecznej egzekucji jest prawnie dopuszczalny. Trzeba jednak pilnować trzyletniego terminu przedawnienia. Po jego upływie sąd może oddalić powództwo po podniesieniu zarzutu przedawnienia. ©℗