Zmiany te mają na celu zwiększenie przejrzystości rynku oraz ułatwienie konsumentom świadomego wyboru produktów lokalnych. Rozporządzenie wdraża również przepisy unijnej dyrektywy 2024/1438 dotyczącej składu i etykietowania miodów, dżemów owocowych, soków owocowych i pokrewnych produktów, które będą wdrażane etapami w nadchodzących miesiącach.
Owoce i warzywa – flagi w sklepach i na straganach
Najbardziej odczuwalną zmianą, która zaczyna obowiązywać już od 17 lutego, jest obowiązek wizualnej identyfikacji pochodzenia towaru. Zgodnie z nowymi przepisami w przypadku świeżych owoców i warzyw sprzedawca ma obowiązek umieszczenia przy nazwie państwa pochodzenia również grafiki przedstawiającej flagę tego kraju. Z obowiązku tego zwolnione są te produkty, w których oznakowaniu zastosowano już znak graficzny zawierający informację „Produkt polski”. Brak odpowiedniej grafiki po 17 lutego może skutkować sankcjami podczas kontroli Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych.
Rozporządzenie wprowadza również zmiany dotyczące innych produktów spożywczych, które będą obowiązywać od 14 czerwca 2026.
Soki, dżemy i miód z nowymi definicjami
Nowelizacja znacząco modyfikuje katalog produktów, które mogą być określane mianem dżemu, konfitury czy marmolady. Jedną z najważniejszych innowacji jest zmiana sposobu deklarowania zawartości owoców. Producenci będą musieli wskazywać masę owoców użytą do sporządzenia 100 gramów gotowego produktu, przy czym obliczenia te muszą uwzględniać odliczenie masy wody użytej do ekstraktu wodnego. Za to z etykiet dżemów, galaretek i marmolad usunięto obowiązek podawania informacji o zawartości cukrów.
Równolegle zmieniają się przepisy dotyczące soków owocowych. Do oficjalnego obiegu prawnego wchodzą nowe kategorie produktów, takie jak „sok owocowy o obniżonej zawartości cukrów” oraz jego warianty produkowane z zagęszczonego soku. Ustawodawca doprecyzował również zasady nazewnictwa dla produktów mieszanych. W przypadku soków otrzymanych z dwóch lub więcej gatunków owoców, ich nazwy muszą zawierać wykaz wszystkich użytych gatunków w kolejności malejącej, chyba że owoców jest trzy lub więcej – wówczas dopuszczalne jest użycie określenia „wieloowocowy”. Co istotne, producenci zyskali możliwość umieszczania w polu widzenia nazwy soku informacji, że produkt zawiera wyłącznie naturalnie występujące cukry.
Nowelizacja kładzie również kres niejasnościom dotyczącym pochodzenia miodów, co od lat było postulowane przez środowiska pszczelarskie. Od połowy czerwca 2026 etykieta tego produktu będzie musiała zawierać pełną listę państw, w których został on zebrany. Jeśli będzie on mieszanką miodów z różnych krajów, producent jest zobligowany do podania procentowego udziału każdego z nich. Dopuszczalna tolerancja w tych wyliczeniach wynosi +/- 5 proc. Informacje o pochodzeniu muszą znaleźć się w głównym polu widzenia etykiety i być wymienione w kolejności malejącej.
Nowe zasady znakowania żywności – jaja z kodem państwa
Zmiany nie ominęły również sektora drobiarskiego. Polegają one na doprecyzowaniu zasady znakowania jaj wyprodukowanych w Polsce. Obowiązkowe staje się podawanie kodu państwa członkowskiego (PL) oraz weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego bezpośrednio po numerze oznaczającym sposób utrzymania kur. Jednocześnie dopuszczono, aby jaja klasy B mogły nie zawierać specyficznych oznaczeń wynikających z niektórych rozporządzeń unijnych, co ma ułatwić obrót tą kategorią towaru.
Produkty wprowadzone do obrotu przed 14 czerwca 2026, a oznakowane zgodnie z dotychczasowymi wymogami dla soków, dżemów i miodów, mogą pozostać na półkach sklepowych aż do całkowitego wyczerpania ich zapasów.
Etap legislacyjny
Rozporządzenie wchodzi w życie.