Kiedy następuje przedawnienie podatku? Zasada 5 lat

Prawo przewiduje wygaśnięcie obowiązku zapłaty podatku wraz z odsetkami na skutek upływu określonego w przepisach czasu. Co do zasady do przedawnienia zobowiązań podatkowych dochodzi z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku (art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej).

Jak to wygląda w praktyce? Przykład wyliczenia terminu przedawnienia:

  • Wystawienie faktury: maj 2019 r.
  • Termin płatności VAT: czerwiec 2019 r.
  • Początek biegu przedawnienia: 31 grudnia 2019 r.
  • Koniec terminu przedawnienia: 31 grudnia 2024 r.

Zawieszenie i przerwanie biegu przedawnienia

Wprowadzenie 5-letniego terminu przedawnienia ma na celu zabezpieczenie podatników przed nieograniczoną ingerencją ze strony krajowych organów podatkowych. W praktyce jednak – jak donosi serwis Prawo.pl, pięcioletni termin pozostawia administracji skarbowej szeroki zakres działania, a przedsiębiorcy nierzadko dowiadują się o rzekomych nieprawidłowościach dopiero po wielu latach od momentu wystawienia faktury.

Zawieszenie i przerwanie biegu przedawnienia

Termin przedawnienia może – i często jest – przerywany lub ulega zawieszeniu. Kiedy do tego dochodzi? Zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej, „bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony”. Z kolei, jak stanowi art. 70 § 6 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony w razie:

  • wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania,
  • wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję dotyczącą tego zobowiązania;
  • wniesienia żądania ustalenia przez sąd powszechny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa,
  • doręczenia postanowienia o przyjęciu zabezpieczenia, o którym mowa w art. 33d § 2, lub doręczenia zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji,
  • doręczenia zawiadomienia o przystąpieniu do zabezpieczenia w przypadkach określonych w art. 32a § 3 i art. 35 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji,
  • wystąpienia przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, na wniosek strony, o którym mowa w art. 119h § 2, o opinię Rady do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania, co do zasadności zastosowania art. 119a lub środków ograniczających umowne korzyści.

Pułapka braku możliwości korekty faktury

W efekcie podatnik może zostać objęty działaniami organu nawet po upływie wielu lat – donosi serwis. Dodatkowym problemem jest ograniczony czas na korektę faktury. Zgodnie z orzecznictwem ewentualne błędy w dokumentach księgowych można naprawiać wyłącznie do czasu upływu terminu przedawnienia. Znajduje to potwierdzenie w orzecznictwie.

Co to oznacza w praktyce? Jeśli urząd podatkowy zakwestionuje wystawioną przez podatnika fakturę, ten nie będzie miał już możliwości wystawienia korekty – donosi Prawo.pl.

Ważne: jeśli fiskus zakwestionuje fakturę po terminie przedawnienia, a ty nie zdążyłeś jej skorygować, drobna pomyłka może przerodzić się w poważne problemy karnoskarbowe.

Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika

Choć w Polsce obowiązuje zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika, to warto mieć świadomość, że nie chroni ona w pewnych okolicznościach. Kiedy?

  • Nie chroni ona w przypadku oczywistych błędów w dokumentacji.
  • Nie ma zastosowania, gdy naruszenie przepisów jest oczywiste

Brak możliwości korekty faktury – największa pułapka przedawnienia podatkowego

W praktyce urząd skarbowy może wrócić do dokumentów sprzed wielu lat, a skomplikowane przepisy o zawieszeniu biegu przedawnienia sprawiają, że okres przedawnienia bywa złudny. Jak podkreśla serwis, największym zagrożeniem dla podatników nie jest jednak sama kontrola skarbowa, a brak możliwości skorygowania błędnej faktury i naprawienia nieprawidłowych rozliczeń