Subskrybuj nas na Youtube
Zapisz się na newsletter
Negocjowane przez lata, a nawet dekady umowy o wolnym handlu między Unią Europejską a Mercosurem i Indiami udało się podpisać w ciągu kilku pierwszych tygodni 2026 r. Niewykluczone, że jeszcze przed końcem kwartału Komisji Europejskiej uda się sfinalizować kolejne porozumienie i do partnerów z Ameryki Południowej i Azji dołączy Australia.
Wołowina i okręty. Umowa UE–Australia ponownie na stole po 3 latach zastoju
Jak ustaliły Politico i Euronews, finalizacja porozumienia z Australią, zawierającego zarówno komponent handlowy, jak i dotyczący bezpieczeństwa, może nastąpić tuż po zakończeniu Monachijskiej Konferencji Bezpieczeństwa, zaplanowanej na 13–15 lutego. Do Canberry – podobnie jak niedawno do Asunción i Nowego Delhi – ma się udać delegacja na czele z szefową KE Ursulą von der Leyen. Anonimowe źródła twierdzą też, że w tym tygodniu unijny komisarz ds. handlu Maroš Šefčovič podejmie w Brukseli Dona Farrella, swojego odpowiednika w australijskim rządzie.
Negocjacje umowy handlowej UE–Australia zainicjowano w 2018 r., jednak w 2023 r. utknęły w martwym punkcie. Kością niezgody okazały się wielkości kontyngentów taryfowych obejmujących wołowinę i jagnięcinę wysyłaną z Australii na Stary Kontynent. Wpływ na zamrożenie pertraktacji prawdopodobnie miała także decyzja podjęta przez Canberrę w 2021 r. o anulowaniu wielomiliardowego kontraktu z Francją na budowę okrętów podwodnych.
Analitycy są zgodni, że podobnie jak w przypadku Mercosuru i Indii za przyspieszeniem rozmów z Australią stała motywacja w postaci nowej protekcjonistycznej polityki handlowej Stanów Zjednoczonych pod rządami Donalda Trumpa. Unijnym decydentom zależy również na poszerzeniu grona zaufanych dostawców surowców krytycznych, ponieważ w tym obszarze Wspólnota jeszcze długo będzie uzależniona od podmiotów zewnętrznych. Australia to największy na świecie producent litu, wykorzystywanego do produkcji baterii.
Unijna nadwyżka
W 2024 r. Australia była 20. na liście największych partnerów handlowych UE w zakresie handlu towarami. Odpowiadała za 1 proc. całkowitej wymiany handlowej bloku. Natomiast Unia to dla Canberry trzeci co do wielkości partner po Chinach i Japonii (z 8,6 proc. całkowitej wymiany handlowej). W 2024 r. całkowity handel towarami zamknął się w kwocie 49,4 mld euro, z nadwyżką po stronie UE w wysokości 27,9 mld euro.
Państwa członkowskie UE eksportowały na Antypody przede wszystkim maszyny i urządzenia, sprzęt transportowy i farmaceutyki. W drugą stronę wędrowały głównie produkty mineralne, warzywa i nasiona.
Według danych KE w 2023 r. łączny handel usługami osiągnął 38,1 mld euro, z nadwyżką po stronie UE wynoszącą 17,9 mld euro. Bezpośrednie europejskie inwestycje w Australii przekroczyły w tym samym roku 122 mld euro, przy nieco ponad 25 mld euro zainwestowanych przez Australijczyków w państwach UE.
Wytrzymać presję
Olof Gill, jeden z rzeczników KE, potwierdził, że „negocjacje między Brukselą a Canberrą trwają”, sugerując jednocześnie, że obu stronom nie udało się jeszcze wypracować kompromisu w najbardziej wrażliwych kwestiach. Informator Politico twierdzi, że jedną z omawianych rozbieżności są kontyngenty taryfowe na wołowinę importowaną z Australii. Bruksela ma nadzieję ustalić górny limit na 30 tys. t rocznie. Australijskie władze domagają się dostępu na poziomie 40 tys. t. Australia to jeden z istotnych graczy na światowym rynku wołowiny z roczną produkcją przekraczającą 2,5 mln t.
W ubiegłym tygodniu wizytę w Australii złożył minister spraw zagranicznych Niemiec Johann Wadephul. Podczas spotkania ze swoją australijską odpowiedniczką podkreślił, że Europa pozostaje „bardzo zainteresowana dalszym rozszerzaniem współpracy w sektorze surowców”.
– Musimy prowadzić politykę ograniczania ryzyka i politykę, która nas – Niemcy i Unia – ośmieli, by wytrzymać presję, jaką odczuwamy ze strony wielkich mocarstw, i by zachować nie tylko naszą nie zależność gospodarczą, ale zwłaszcza polityczną – powiedział dziennikarzom Johann Wadephul. Szefowa australijskiej dyplomacji Penny Wong wyraziła zaś nadzieję, że postęp w negocjacjach dotyczących umowy handlowej nastąpi w „niedalekiej przyszłości”. ©℗
