W jakim rozdziale ująć dotację na kształcenie specjalne w niepublicznym przedszkolu?

Uzasadnienie

Punktem wyjścia jest obowiązek gminy finansowania niepublicznych przedszkoli. Wynika on z ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych.

W myśl art. 17 ust. 3 tej ustawy niepubliczne przedszkole otrzymuje dotację na każdego ucznia, a na ucznia niepełnosprawnego – w wysokości nie niższej niż przewidziana kwota potrzeb oświatowych na takiego ucznia. Oznacza to, że dotacja obejmuje także środki na dzieci objęte kształceniem specjalnym.

Jednocześnie art. 35 ust. 4 ustawy wskazuje, że dotacje przekazane na uczniów posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego mogą być wykorzystane wyłącznie na realizację zadań związanych z organizacją kształcenia specjalnego oraz zajęć rewalidacyjno-wychowawczych. Środki te mają więc wyraźnie określony, szczególny cel.

Zakres pojęcia kształcenia specjalnego doprecyzowuje art. 127 ust. 1 ustawy – prawo oświatowe. Obejmuje ono dzieci wymagające stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy, niezależnie od tego, czy uczą się w placówkach specjalnych czy ogólnodostępnych.

Kluczowe znaczenie ma jednak klasyfikacja budżetowa wynikająca z rozporządzenia ministra finansów z 2 marca 2010 r. w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów i wydatków. W dziale 801 przewidziano odrębne rozdziały:

• 80 104 – „Przedszkola”;
• 80 149 – „Realizacja zadań wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych i innych formach wychowania przedszkolnego”.

Rozdział 80 149 ma charakter celowy i obejmuje wydatki związane z kształceniem specjalnym – niezależnie od typu placówki. O tym, do którego rozdziału należy zakwalifikować wydatek, decyduje więc charakter zadania, a nie forma organizacyjna podmiotu otrzymującego dotację.

Uwaga! RIO w Rzeszowie w wystąpieniu pokontrolnym z 21 maja 2024 r. (WK.610–12/4/2024) wskazało jako nieprawidłowość klasyfikowanie dotacji na kształcenie specjalne dla niepublicznego przedszkola w rozdziale 80 104 zamiast w rozdziale 80 149. Warto przy tym podkreślić, że rozdział 80 149 ma charakter przekrojowy i obejmuje wszystkie wydatki związane z realizacją zadań wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy – niezależnie od tego, czy zadania te realizuje jednostka publiczna, czy podmiot niepubliczny. Oznacza to, że o klasyfikacji nie decyduje status przedszkola, lecz cel finansowania za pomocą środków publicznych.

W praktyce budżetowej oznacza to konieczność wyodrębnienia w planie finansowym i ewidencji części dotacji przypadającej na dzieci objęte kształceniem specjalnym. Ujmowanie całej dotacji w rozdziale 80 104 może zniekształcać dane sprawozdawcze i utrudniać analizę wydatków na kształcenie specjalne.

Klasyfikacja budżetowa służy zapewnieniu porównywalności danych i monitorowaniu wydatków oświatowych w skali kraju. Wyodrębnienie rozdziału 80 149 pozwala identyfikować rzeczywiste koszty kształcenia specjalnego. Z tego powodu organy kontroli konsekwentnie wymagają stosowania tego rozdziału wszędzie tam, gdzie środki mają związek z realizacją zadań wynikających z orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego.