Trzy stracone stulecia: Polacy cierpią na brak kapitału historycznego

autor: Andrzej Krajewski29.04.2016, 07:36; Aktualizacja: 29.04.2016, 09:18
Polska, choć geograficznie znajduje się w sercu Europy, w tym ogromnym skoku niestety nie wzięła udziału.

Polska, choć geograficznie znajduje się w sercu Europy, w tym ogromnym skoku niestety nie wzięła udziału.źródło: ShutterStock

O tym, że fundamentalnym kłopotem Polaków nie jest brak sprawnego państwa, dobrego prawa, innowacyjnej gospodarki i zasobnego społeczeństwa. Te słabości dałoby się pokonać, gdyby nie deficyt kapitału historycznego

Na mapie świata Europa to niewielki półwysep przylepiony do ogromnej Azji. I to tam powstały pierwsze cywilizacje. Podobnie pismo, cyfry, prawo czy religie monoteistyczne. A jednak współczesny nam świat był tworzony na europejską modłę. Rolę wzorca odgrywają idee: trójpodziału władzy Monteskiusza, rynkowego kapitalizmu Adama Smitha i praw człowieka z czasów rewolucji francuskiej. To Europa dała światu empiryczną naukę i oddzieliła państwo od Kościoła.

Wszystkie te rewolucyjne pomysły napędzały rozwój cywilizacji, technologii i ewolucję społeczeństwa. Jeszcze w 1793 r., gdy brytyjskie poselstwo przybyło do Pekinu, tylko Chiny – jak oszacował historyk Angus Maddison – dysponowały ponad dwukrotnie większym potencjałem ekonomicznym niż Stary Kontynent. Cesarz Qianlong po obejrzeniu tego, co zaprezentowała mu setka brytyjskich artystów, polityków i kupców, podsumował pogardliwie: „Nie ma rzeczy, której byśmy nie posiadali”. Ale minęło ledwie kilkadziesiąt lat i Europa tak daleko wysforowała się do przodu wobec reszty świata, iż go zdominowała.

Polska, choć geograficznie znajduje się w sercu Europy, w tym ogromnym skoku niestety nie wzięła udziału. Najpierw tkwiąc w marazmie, jaki charakteryzował wegetację krajów kolonialnych. A potem sprowadzona do takiej właśnie roli. Tracąc trzy najważniejsze europejskie stulecia.

Myślenie zmienia przyszłość

„Cogito, ergo sum” – zapisał w „Rozprawie o metodzie” wydanej w 1637 r. René Descartes. Kartezjusz sławił siłę rozumu, dostrzegając jego moc sprawczą. To ludzka myśl kreuje byt, bo można ją przeoblec w materialny kształt. Ale trzeba tego chcieć i wiedzieć, jak to zrobić.

Kartezjańska idea zmieniała mentalność Zachodu, ponieważ budowała wiarę w możliwość kształtowania świata. A nawet przebudowania go wedle ludzkiego planu. A jednocześnie osłabiała znaczenie Boga. Ledwie czterdzieści lat później Isaac Newton odkrył zasady dynamiki i ogłosił teorię powszechnego ciążenia. Opisywała prawa rządzące wszechświatem, które dawało się zrozumieć. A co więcej – przedstawić pod postacią matematycznych wzorów. Świat Newtona okazywał się przewidywalny i pozbawiony mistycznej otoczki. Fakt ten tak przeraził uczonego, że resztę życia poświęcił szukaniu matematycznego dowodu istnienia Stwórcy. Zaś na jego nagrobku wyryto napis ułożony przez Alexandra Pope’a: „Bóg rzekł: Niech stanie się Newton”.


Pozostało jeszcze 85% treści

Czytaj wszystkie artykuły na gazetaprawna.pl oraz w e-wydaniu DGP
Zapłać 97,90 zł Kup abonamentna miesiąc
Mam kod promocyjny
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Reklama

Komentarze (6)

  • Pan Murzyński - Filipiński(2016-04-29 10:33) Zgłoś naruszenie 53

    "Kapitału historycznego" mamy nadmiar, bo mamy nadmiar sąsiadów którzy uważają, że powinniśmy zrezygnować z posiadania własnego państwa. Brakuje nam kapitału gotówkowego, bo jako społeczeństwo jesteśmy od trzystu lat (z krótką dwudziestoletnią przerwą) ordynarnie grabieni.

    Odpowiedz
  • historyk(2016-04-29 07:58) Zgłoś naruszenie 40

    szczególnie ze wkrótce kłamcy będą twierdzić ze spod radzieckiej okupacji wyzwoliła nas III Rzesza.

    Odpowiedz
  • S-w(2016-04-29 10:59) Zgłoś naruszenie 23

    Przy rządach pisu będzie stracone bieżące stulecie. ? Chyba, że zmadrzeją i zaczną zarabiać a potem wydawać ale teraz jest niestety odwrotnie; kapitał sam nie przyjdzie. Trzeba stworzyć warunki dla rozwoju zamiast snuć opowieści co to my (dojna zmiana) zrobimy. Niestety kolesie spod znaku BMW nic pożytecznego nie stworzą, bo nie mają wiedzy........... Podać przykłady?.

    Pokaż odpowiedzi (1)Odpowiedz
  • Brak nam wszelkiego kapitału,(2016-04-29 11:01) Zgłoś naruszenie 21

    boście, ****** szwabskie wszystko ukradli na spółkę z azja6ycką dziczą. Won z Polski, bandziory.

    Odpowiedz
  • A wy, niemcy na co cierpicie?(2016-04-29 21:35) Zgłoś naruszenie 20

    Na brak zdrowego rozsądku.

    Odpowiedz

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Galerie