statystyki

Szahaj: Moralny projekt kapitalizmu szybko zamienił się w amoralną praktykę

autor: Sebastian Stodolak16.09.2016, 07:06; Aktualizacja: 16.09.2016, 11:44
Andrzej Szahaj filozof polityki, profesor zwyczajny Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu

Andrzej Szahaj filozof polityki, profesor zwyczajny Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniuźródło: Dziennik Gazeta Prawna

W anglosaskiej wersji kapitalizmu nastąpił zmierzch narracji religijnej. I zaistniała próżnia moralna. To doprowadziło do obecnego kryzysu.

W odniesieniu do polskiej rzeczywistości gospodarczej posługuje się pan często terminem „kapitalizm drobnego druku”. Nie brzmi jak komplement. Co oznacza?

Pojęcie kapitalizmu drobnego druku bazuje na uogólnieniu zjawiska znanego z praktyk bankowych, czyli zamieszczania bardzo ważnych informacji na końcu umowy, drobnym drukiem, z nadzieją, że klient tych informacji nie przeczyta, a jak nawet przeczyta, to nie zrozumie. Kapitalizm drobnego druku to zatem układ, w którym bardzo wielu graczy gra nie fair i to się opłaca.

Jakie są tego konsekwencje?

Prowadzi to do stopniowej degrengolady całego systemu, albowiem opłacalne nadużycia czy wręcz oszustwa powodują rozmontowanie warunków uczciwej konkurencji. Dochodzi do sytuacji, w której nawet ci, którzy z różnych względów nie chcą stosować nieuczciwych środków, są do tego zmuszeni pod groźbą klęski ekonomicznej. Przeciwieństwem kapitalizmu drobnego druku jest taki kapitalizm, w którym oszukiwanie czy nadużywanie czyjegoś zaufania np. w wyniku asymetrii informacyjnej bądź bazowanie na czyjejś naiwności się nie opłaca, albowiem grozi szybkim wyeliminowaniem z rynku. Albo w wyniku działania państwa, albo w wyniku ostracyzmu wspólnoty przedsiębiorców, którzy sami nieuczciwego gracza eliminują.

Dlaczego trafił nam się „zepsuty” rodzaj kapitalizmu? Pech czy sami jesteśmy sobie winni?


Pozostało jeszcze 91% treści

Czytaj wszystkie artykuły na gazetaprawna.pl oraz w e-wydaniu DGP
Zapłać 97,90 zł Kup abonamentna miesiąc
Mam kod promocyjny

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Galerie