Do tych, którzy mają umiejętności i ambicję, a nie mają środków, rękę wyciągnął Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Osoby realizujące się m. in. w obszarach nauk ścisłych, przyrodniczych i technicznych mogą starać się o granty w wysokości 100 tys. zł w przypadku indywidualnych projektów i nawet 400 tys. dla projektów zespołowych. Droga otwarta jest także dla studentów nauk rolniczych, leśnych, weterynaryjnych medycznych, społecznych oraz nauk o kulturze fizycznej. Podstawowy warunek jest jednak taki, że wiek petenta nie może przekroczyć 25 lat.

Konkurs ministerstwa ma na celu odnalezienie i wsparcie wybitnie uzdolnionych studentów. Pieniądze mają pomóc w zakupie aparatury naukowo-badawczej, oraz, co szczególnie podkreślają organizatorzy, ułatwić uczestnictwo w międzynarodowych zawodach i konkursach. W puli tegorocznej edycji programu są 4 mln złotych. To mniej niż w poprzedniej edycji, gdzie twórcy 31 nagrodzonych projektów otrzymali łącznie 6,5 mln zł.

Przejedzie 500 km, ale wypije litr alkoholu

Wśród laureatów pierwszej edycji znalazły się projekty docenione za granicą. Głośny był zwłaszcza pojazd Kropelka, skonstruowany przez studentów Politechniki Warszawskiej. Ekonomiczny środek transportu zwyciężył w zorganizowanym przez Shell wyścigu Eco-Marathon 2013. Jak zapewniają konstruktorzy, litr alkoholu wystarczy, aby Kropelka odbyła podróż długości 500 kilometrów. Możliwości młodych polskich uczonych udowodnił także inny pojazd, budowany z myślą o dużo bardziej odległych wyprawach. Łazik Hyperion autorstwa studentów Politechniki Białostockiej powstał z myślą o podboju Marsa. Na Czerwoną Planetę na razie nie dotarł, ale zwiedził już USA, gdzie zwyciężył konkurs University Rover Challenge 2013.

Koordynator projektu Hyperion Piotr Ciura podkreśla, że sukces wynalazku to przede wszystkim praca zespołowa. "Jeżeli zbierze się ludzi, którzy wiedzą co robią i robią to z chęcią, zbudowanie takiego robota jest formalnością” - powiedział w rozmowie z IAR Piotr Ciura.

Hyperion bezbłędnie poszukiwał śladów życia w próbkach gleby. Nie groźna była mu wysoka temperatura, ani przypominający warunki marsjańskie pył i niska wilgotność powietrza. Załoga z Białegostoku osiągnęła największy wynik w historii zawodów, zdobywając 493 na 500 możliwych punktów. Młodzi uczniowie i reprezentowana przez nich uczelnia myślą także o skomercjalizowaniu swojego projektu.

O sfinansowanie badań mogą ubiegać się jednostki organizacyjne uczelni, w których uczą się uzdolnieni studenci. Ministerstwo nie ukrywa, że najmilej widziane są osoby, które już teraz mogą pochwalić się konkretnymi sukcesami. Wnioski należy składać do 24 marca 2014 r. poprzez formularz na stronie: www.nauka.gov.pl. 

Tworzą naszą przyszłość, potrzebują pieniędzy

Na tym nie kończy się wsparcie dla młodych wynalazców, konstruktorów i talentów. Na indywidualne badania naukowe i przyspieszenie kariery naukowej można otrzymać 200 tys. zł w ramach Diamentowych Grantów przyznawanych przez MNiSW. Przyznano je już 189 laureatom. Realizują oni badania i prace o wartości blisko 34 mln zł. Największy mechanizm finansowania i kształtowania badań naukowych na poziomie europejskim to 7PR, siedmioletni program o budżecie wynoszącym prawie 54 miliardy euro. Początkującym naukowcom pomaga także ERC Starting Grant, o którym czytamy: „to program skierowany jest do obiecujących naukowców, którzy mogą udowodnić swoje predyspozycje do zostania niezależnymi badaczami”.