"Powołana zostanie nowa formacja ochrony – Służba Ochrony Państwa (SOP), która zajmie się ochroną najważniejszych osób w państwie i zagranicznych delegacji (w tym rozpoznawaniem i zapobieganiem skierowanym przeciw nim przestępstwom), a także kluczowych obiektów dla funkcjonowania państwa. SOP zastąpi Biuro Ochrony Rządu (BOR)" - czytamy w komunikacie.

Powołanie nowej formacji jest konieczne ze względu na charakter współczesnych zagrożeń w dziedzinie bezpieczeństwa (m.in. terroryzm międzynarodowy) oraz problemy związane z funkcjonowaniem BOR ujawnione w trakcie audytu przeprowadzonego w 2015 r., wyjaśniło CIR.

BOR nie dysponuje narzędziami zapewniającymi skuteczne zapobieganie przestępstwom stanowiącym bezpośrednie zagrożenie dla ochranianych osób i obiektów (nie ma uprawnień do wykonywania czynności operacyjno-rozpoznawczych, czyli w praktyce  możliwości samodzielnego pozyskiwania informacji o zagrożeniach oraz nie jest równorzędnym partnerem dla innych służb w zakresie wymiany informacji), podano także.

"Problemem BOR są również narastające od kilku lat braki finansowe, które spowodowały długotrwałe niedoinwestowanie formacji, co doprowadziło do problemów organizacyjnych i kadrowych oraz uniemożliwiało pełną realizację wszystkich zadań ustawowych, a zwłaszcza dotyczących ochrony polskich placówek dyplomatycznych oraz obiektów specjalnych" - czytamy dalej.

W projekcie ustawy określono uprawnienia oraz zasady organizacji Służby Ochrony Państwa, obowiązki osób ochranianych, zakres oraz sposób ochrony Sejmu i Senatu, a także obiektów służących prezydentowi RP oraz członkom Rady Ministrów, uprawnienia oraz zasady organizacji Straży Marszałkowskiej. W projekcie ustawy uregulowano także kwestie czasowej rezygnacji z ochrony wykonywanej wobec osób chronionych.

"SOP będzie jednolitą, umundurowaną, uzbrojoną formacją wykonującą zadania dotyczące ochrony osób i obiektów oraz rozpoznawania i zapobiegania skierowanym przeciw nim przestępstwom. Zadania SOP nie będą zatem ograniczały się wyłącznie do działań ochronnych. Służba ta będzie realizować nowe zadania, polegające na rozpoznawaniu i zapobieganiu przestępstwom: przeciwko Polsce, życiu lub zdrowiu, bezpieczeństwu powszechnemu, bezpieczeństwu w komunikacji, czci i nietykalności cielesnej, porządkowi publicznemu, zamachom i czynnej napaści skierowanym przeciwko ochranianym osobom oraz bezpieczeństwu ochranianych obiektów (z wyłączeniem, dotyczących tych obiektów, przestępstw przeciwko ochronie informacji), a także określonym typom przestępstw popełnianych przez funkcjonariuszy i pracowników" - napisano w komunikacie.

Realizacja tych zadań wymaga wyposażenia SOP w uprawnienia do prowadzenia czynności operacyjno-rozpoznawczych, podano także.

Zadaniem nowej formacji będzie ochrona prezydenta RP, marszałków Sejmu i Senatu, prezesa Rady Ministrów, wiceprezesa Rady Ministrów, ministra spraw wewnętrznych i administracji oraz ministra spraw zagranicznych, byłych prezydentów  Polski, a także  osób posiadających status głowy państwa, szefa rządu oraz ich zastępców, przewodniczącego parlamentu lub izby parlamentu lub ministra spraw zagranicznych wchodzących w skład delegacji państw obcych przebywających w Polsce.

Ochrona ma dotyczyć również innych osób (ze względu na dobro państwa) oraz obiektów służących prezydentowi, premierowi i ministrom: spraw wewnętrznych i administracji oraz ministrowi spraw zagranicznych, a także wskazanych w decyzji ministra spraw wewnętrznych innych obiektów stanowiących siedziby członków Rady Ministrów (z wyłączeniem obiektów służących ministrom: obrony narodowej i sprawiedliwości), podało też CIR.

Zgodnie z projektem ustawy, funkcjonariusze SOP będą mogli przeprowadzać czynności operacyjno-rozpoznawcze w celu pozyskiwania informacji o zagrożeniach dotyczących ochronionych osób i obiektów, a także rozpoznawania, zapobiegania i wykrywania przestępstw im zagrażających. W ten sposób SOP nie będzie uzależniona od informacji uzyskiwanych od innych służb, co wpłynie korzystnie na szybkość i efektywność jej działania.

"Bezpieczeństwo ochranianych osób i obiektów wymaga także wprowadzenia nowych zasad naboru do służby – kandydaci ubiegający się o przyjęcie do niej zostaną poddani badaniom psychofizjologicznym wariografem (wykrywaczem kłamstw). Zmieniono także sposób ustalania uposażeń funkcjonariuszy SOP na bardziej motywacyjny (będą oni otrzymywać dodatek specjalny wynoszący co najmniej 1 proc. wysokości uposażenia zasadniczego, ale nie więcej niż 50 proc. tego uposażenia). Wprowadzono przepisy, które umożliwią przenoszenie do SOP funkcjonariuszy innych formacji mundurowych (np. tych bardziej doświadczonych)" - czytamy w materiale.

Dzień 12 czerwca będzie Świętem SOP.

Po wejściu tej ustawy w życie przestanie obowiązywać ustawa z 16 marca 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu.