Bale sylwestrowe pojawiły się dopiero na przełomie XIX i XX wieku. Świętowanie Nowego Roku niezwykle szybko stało się popularne, już na początku XX wieku obchodzone było w całej Europie. Nie inaczej było w Polsce, gdzie również po wojnie zachowano zwyczaj organizowania ekskluzywnych balów. Miejsce dawnych elit intelektualnych jednak zastąpili gneskowie komunistyczni, którzy w czasie odbudowy Polski nie żałowali sobie najlepszych mięs i kawioru.
Tradycje świętowania Nowego Roku
Kalendarz oparty na roku słonecznym - czyli okresie, w którym Ziemia obiega Słońce - znano już w starożytności. Babilończycy obchodzili święto Akitu, którego korzenie są starsze niż rok 2350 p.n.e. Nie był to jednak styczeń, co symptomatyczne dla dawnych kultur. Obchodzono je na początku miesiąca zwanego nisanem (marzec–kwiecień). Było to przede wszystkim święto rolnicze – nowy rok rozpoczynano wiosną, gdy nadchodziła pora deszczowa. Ciekawy był sam rytuał, król Babilonii był bity przez kapłana w ramach rytuału upokorzenia. Na trzy dni odbierano również mu władzę, co miało odkupić winy władcy. Na koniec król był rozgrzeszany i organizowano huczną biesiadę dla ludu. Całe obchody trwały aż 10 dni.
Również inne religie i kultury miały oryginalne i długotrwałe obchody noworoczne. Egipcjanie 21 września rozpoczynali aż… miesięczne obchody. Związane były one z pojawieniem się gwiazdy Syriusza oraz przypadającymi w tym okresie wylewami Nilu, które były podstawą egipskiego rolnictwa.
Zwyczaje świętowania Nowego Roku przez Polaków
W polskiej kulturze tradycyjnej to Nowy Rok, a nie sylwestra, spędzano uroczyście, przygotowując świąteczne obiady dla rodziny, gości, ale także i kolędników. Sylwestrowe zabawy pojawiły się dopiero w XIX wieku i to w najbogatszych domach w miastach. Przez wieki to Nowy Rok był ważniejszym świętem, które wiązało się z wystawnymi obiadami i piciem trunków.
W przeszłości Polacy przywiązywali wielka wagę do noworocznych życzeń – uważano, że szczere życzenia, składane osobiście na pewno się spełnią. W sylwestrową noc i o północy młodzi chłopcy trzaskali biczami, strzelali z batów, uderzali kijami o płoty, by wygonić stary i przywitać Nowy Rok. Do tego momentu jednak sylwester był okresem oczekiwania. Dopiero północna godzina to początek obchodów. Nowy Rok za to obchodzono aż do 6 stycznia, wówczas składano sobie życzenia i podarunki, zwane kolędami.
Sylwester komunistycznych kacyków
Hucznie Sylwestra i Nowy Rok obchodzili komuniści. W 1947 roku mieli co świętować. 21 października tegoż roku lider opozycji i szef PSL Stanisław Mikołajczyk, wobec groźby aresztowania przez władze komunistyczne, potajemnie opuścił Polskę. Władza stała się całkowitym udziałem komunistów. Bal sylwestrowy dla członków rządu oraz ich gości został uchwycony obiektywem Socjalistycznej Agencji Prasowej. Na zdjęciach uchwycono m.in. aktorkę Zimińską Mirę, Bolesława Bierut, wicepremiera Korzyckiego Antoniego, wicepremiera Popławskiego Stanisława, generała Sobiszewskiego, wicepremiera Józefa Cyrankiewicza czy ministra Edwarda Osóbka- Morawskiego. Zaskakujące jest, iż komuniści "wchodzili w budy" dawnej burżuazji, co widać po sposobie ubioru na balu gnesków. Mocno jednak starano się to zrównoważyć elementami ludowymi, które przywłaszczała oktrojowana w Moskwie władza.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu