gminy

Na wyodrębnienie w lokalnych budżetach funduszy sołeckich zdecydowało się najwięcej gmin w historii. Rekordowe będą nie tylko wydatki samorządów, lecz także zwroty z budżetu państwa za poprzedni rok. Już od 2026 r. zmieniają się także przepisy dotyczące składania wniosków w ramach funduszy sołeckich.

Ministerstwo Klimatu i Środowiska chce umożliwić gminom wprowadzenie nowych ulg i zwolnień z opłat za śmieci. "Podstawową zasadą systemu gospodarki odpadami komunalnymi jest to, że powinien się on samofinansować z opłat" – odpowiada Śląski Związek Gmin i Powiatów. Według samorządów deficyt w gospodarce odpadami może się pogłębiać.

Samorządy podkreślają, że są zwolennikami udziału kobiet w życiu publicznym, jednak dodawanie do ustaw ustrojowych kolejnych konkretnych rad nie jest dobrym pomysłem. Lepszym rozwiązaniem byłoby wprowadzenie ogólnej regulacji dotyczącej tworzenia ciał o charakterze konsultacyjnym. Podkreślają, że rady kobiet mogą zdominować... mężczyźni.

Zastąpienie części uzgodnień opiniami, możliwość elastyczniejszego podejścia do niektórych wymogów w zakresie wskaźników zabudowy, zawieszenie kar za niewydanie decyzji lokalizacyjnych w terminie – takie zmiany wprowadziła od 9 grudnia br. najnowsza nowela reformy planistycznej. Dzięki temu gminy mają szybciej opracowywać projekty. Inwestorzy jednak dłużej poczekają na decyzje o warunkach zabudowy.

Samorządy mogą zyskać dofinansowanie na budowę i modernizację instalacji do przetwarzania odpadów komunalnych. Pula środków z funduszy europejskich przewidzianych w najnowszym naborze to 160 mln zł. Wszystko po to, aby gminy poprawiły osiągane poziomy recyklingu.

Senatorowie znieśli próg, od którego m.in. urzędy będą publikować informacje w Centralnym Rejestrze Umów. Część małych samorządów alarmuje, że może mieć problem ze spełnieniem nowego obowiązku. Teraz ustawa wróci do Sejmu, który zdecyduje o ostatecznym kształcie przepisów.

– To jawne odejście od jednego z fundamentalnych założeń tzw. rewolucji odpadowej – tak Związek Miast Polskich komentuje propozycję MKiŚ, aby gminy mogły różnicować wysokość opłat za śmieci w zależności od ich masy. Budzi to obawy, że część odpadów znowu będzie lądować w rzekach i lasach.

Do tej pory 12 miast zdecydowało się na powołanie społecznych agencji najmu (SAN). Jak informuje Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej (MFiPR), jeszcze w tym roku zostanie uruchomiony projekt pn. Ośrodek Rozwoju Najmu Społecznego. Ma on doradzać obecnym SAN, ale też przygotowywać gminy do zakładania nowych.

Centralny Rejestr Umów zostanie uruchomiony wcześniej, niż zaproponował to rząd. Sejm przegłosował poprawki, które przyspieszają zmiany. Co ważne, posłowie zdecydowali również o obniżeniu progu, od którego m.in. administracja rządowa i samorządy będą publikować informacje o zawartych umowach.

Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok w sprawie dotyczącej zgodności z konstytucją braku kontroli sądowej lokalu socjalnego pod kątem potrzeb osób niepełnosprawnych. TK odniósł się do pytania prawnego dotyczącego przyznawania przez gminy lokali socjalnych Sądu Okręgowego w Suwałkach.

Wpłacane przez gmin kwoty, przeznaczone ogólnie na finansowanie transportu publicznego, bez wskazania konkretnego beneficjenta, nie są wynagrodzeniem za świadczenie usług. Tak orzekł Naczelny Sąd Administracyjny.

Miasta i gminy mogły w 2024 r. zyskać dodatkowe 3,8 mld zł z podatku od nieruchomości, gdyby przyjęły jego stawki maksymalne. Najczęściej wybierają je duże ośrodki. Mniejsze zadowalają się niższymi obciążeniami. Podobnie będzie w przyszłym roku.

– Zabrakło przepisu o konieczności bilansowania się systemów gminnych w kilkuletnich okresach, za to pozostała możliwość dopłacania z budżetu i całe rosnące grono ulg i zwolnień dla mieszkańców – mówi Piotr Szewczyk, prezes zarządu Rady RIPOK w rozmowie z DGP. Chodzi o najnowszy projekt nowelizacji ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Gminy będą mogły różnicować wysokość opłat za odpady w zależności od ich masy i jakości segregacji. Ma to przybliżyć system do zasady „płać za to, co wyrzucasz”. Samorządy obawiają się, że będzie to zachęta do nielegalnego pozbywania się odpadów.