statystyki

Prawo

Parlament Europejski

wróć do działu: Prawo »

Procedura współdecydowania

Procedura współdecydowania

Jest organem głównym Unii Europejskiej. Ma trzy podstawowe rodzaje uprawnień: legislacyjne, w tym uchwalanie budżetu, kontrolne i konsultacyjne. PE jest wybierany w wyborach powszechnych i bezpośrednich (od 1979 r.) na okres 5 lat. Ma charakter ponadnarodowy, gdyż jego członkowie reprezentują bezpośrednio obywateli Unii, a nie poszczególne państwa członkowskie. Jego rola stale rośnie, czego przykładem jest rozszerzenie funkcji legislacyjnych i kontrolnych nad Komisją i mianowanie Rzecznika Praw Obywatelskich, czyli Ombudsmana.

PE ma trzy siedziby: sesje Parlamentu raz w miesiącu odbywają się w Strasburgu, organ obsługujący, czyli Sekretariat Generalny, znajduje się w Luksemburgu, zaś komisje parlamentarne obradują w Brukseli.

Funkcje

Parlament decyduje o europejskich aktach prawnych wspólnie z Radą.
W zwyczajnej procedurze legislacyjnej Komisja występuje z projektami unijnych aktów prawnych, a Parlament Europejski i Rada wspólnie je przyjmują. Niezbędna jest jednak ostateczna zgoda Parlamentu. Współudział w stanowieniu prawa realizowany jest zgodnie z tzw. procedurą współdecydowania i współpracy poprzez wyrażenie opinii lub zgody, np. jest ona potrzebna w przypadku takich umów międzynarodowych, jak o przystąpieniu do Europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności lub umów mających wpływ na budżet. Głosowanie nad uchwałami wymaga najczęściej zwykłej większości oddanych głosów, niezależnie od liczby posłów na sali, absolutna większość jest stosowana w procedurze współdecydowania, zaś kwalifikowana – np. przy uchwalaniu wotum nieufności dla Komisji.

Funkcja kontrolna Parlamentu ma charakter polityczny. Dokonuje się ona przy wyborze przewodniczącego Komisji i w trakcie jej prac. Komisja odpowiada politycznie przed Parlamentem.
Funkcja doradcza przejawia się w prezentowaniu stanowiska w kwestii bezpieczeństwa, polityki zagranicznej lub wolności i sprawiedliwości.

Skład

W skład PE wchodzi 751 posłów z 28 państw. W założeniu europosłowie nie reprezentują swoich narodów, lecz partie polityczne. Są oni wybierani raz na pięć lat przez wyborców we wszystkich 28 państwach członkowskich Unii Europejskiej w imieniu 500 mln obywateli. Kadencja trwa 5 lat. Europosłowie wybierani są w wyborach bezpośrednich.

Eurodeputowani przynależą do następujących frakcji:

  • Europejskich Partii Ludowych (Chrześcijańscy Demokraci) - EPP
  • Europejskich Demokratów - S&D
  • Europejskich Konserwatystów i Reformatorów - ECR
  • Porozumienia Liberałów i Demokratów na rzecz Europy - ALDE
  • Zjednoczonej Lewica Europejska - EUL
  • Zielonych - G
  • Wolności i Demokracji Bezpośredniej - EFDD
  • niezrzeszeni.

Podstawa prawna
* Art. 189–201, 251 i 252 Traktatu o Unii Europejskiej (TWE)

Prawo dla specjalisty