statystyki

Prawo

rzecz

wróć do działu: Prawo »

Rzeczami są wyłącznie przedmioty materialne, które mają charakter samoistny – na tyle wyodrębnione, że mogą samodzielnie występować w obrocie (np. parcela, mieszkanie stanowiące odrębną własność, rower, maszyna, gazeta, chleb). Nie są rzeczami m.in.:

- wynalazki, utwory artystyczne i inne prawa,
- energie, powietrze, wody płynące, morskie,
- określona masa majątkowa występująca w obrocie jako całość (np. przedsiębiorstwo, majątek),
- zwierzę – jako istota żyjąca, zdolna do odczuwania,
- zwłoki i części ciała ludzkiego (np. narządy).

Ruchome i nieruchomości
Rzeczy dzielą się na ruchomości (rzeczy ruchome) i nieruchomości. Nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty) oraz budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności (nieruchomości lokalowe). Rzeczy, które nie są nieruchomościami,
są rzeczami ruchomymi.
Odrębnym przedmiotem własności nie może być część składowa rzeczy, czyli wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego (wyjątkiem od tej zasady są budynki i inne urządzenia znajdujące się na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste lub znajdujące się na gruncie użytkowanym przez rolnicze spółdzielnie produkcyjne).

Oznaczone i nieoznaczone
Rzeczy mogą się również dzielić na rzeczy oznaczone co do tożsamości i co do gatunku. Te pierwsze to takie, które wykazują cechy indywidualne (np. obraz, rzeźba). Drugie to takie, które odpowiadają tylko pewnym cechom rodzajowym (np. zboże). O tym, czy dana rzecz należy do pierwszego czy drugiego rodzaju, mogą zdecydować strony umowy.

PRZYKŁAD
1. Częścią składową nieruchomości gruntowej są drzewa i krzewy, które na niej się znajdują.Częścią składową rzeczy może być też cegła, która została połączona spoiwem z innymi cegłami i stanowią mur. Rzecz może też stanowić przynależność innej rzeczy. Musi to być jednak rzecz ruchoma, potrzebna do korzystania z innej rzeczy (głównej) zgodnie z jej przeznaczeniem i pozostawać z rzeczą główną w faktycznym związku odpowiadającym temu celowi, a także należeć do właściciela rzeczy głównej.
2. Przynależnością są kluczyki do samochodu, wiosło do kajaka.

Teresa Siudem

Podstawa prawna
* Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 z późn. zm.).
* Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (t.j. Dz.U. z 2003 r. nr 106, poz. 1002 z późn. zm.).
* Ustawa z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów (Dz.U. nr 169, poz. 1411).

Prawo dla specjalisty